เมื่อขึ้นมาถึงบนเรือน เกตุแก้วสังเกตเห็นว่ามีสตรีทั้งสามคนนั่งอยู่ที่ศาลากลางเรือนรอท่าอยู่ก่อนแล้วสตรีทั้งสามคนแต่งกายงดงามแบบหญิงผู้ดีชาวพระนคร ไว้ผมทรงกระทุ่มห่มสไบนุ่งโจงกระเบนเรียบร้อย ทุกคนนั่งหันหน้าเข้าหากันเหมือนกำลังนั่งคุยอะไรกันอยู่จนกระทั่งคุณหลวงภัสดาและเกตุแก้วก้าวพ้นประตูเรือนมาแค่นั้นแหละสตรีที่ห่มสไบออกเหลืองหม่นหันมาเห็นก็ส่งเสียงขึ้นก่อนใคร
“คุณพี่กลับมาแล้วเ้าค่ะ” เสียงที่เรียกนั้นดูจะดีใจเป็อย่างยิ่งอันเป็เหตุให้ทุกคนหันมาตามเสียงนั้นทันทีในฝันเมขลาต้องตกตะลึงอีกครั้งเพราะคนที่เรียกคุณหลวงว่าคุณพี่ช่างมีหน้าตาเหมือนมินตราน้องสาวของเธออย่างกับฝาแฝดกันส่วนคุณหลวงภัสดาเมื่อได้ยินเสียงเรียกอันคุ้นเคยก็รีบสาวเท้าเข้าไปหาเ้าของเสียงทันที
“ลำเภา.. เ้าเป็อย่างไรบ้างน้องพี่” คุณหลวงภัสดาเอ่ยถามด้วยน้ำเสียงอาทรอ่อนโยน
“น้องรอคุณพี่ทุกค่ำเช้า กลัวคุณพี่จะเป็อันตรายเ้าค่ะ” ลำเภาน้องสาวแท้ๆเพียงคนเดียวของคุณหลวงภัสดาพูดจากใจจริงคุณหลวงภัสดายกมือจับไหล่ผู้เป็น้องสาวอย่างอ่อนโยนแม้แต่เกตุแก้วยังไม่อยากจะเชื่อสายตาแต่แล้วประโยคต่อมาของผู้เป็น้องสาวก็เปลี่ยนเป็กระซิบเบาๆด้วยน้ำเสียงที่ดูวิตกกังวลอย่างเห็นได้ชัด
“คุณพี่เ้าคะ คุณหญิงเนื่องทองพาแม่บัวทองมารอพบคุณพี่แน่ะ” เมื่อลำเภาพูดจบคุณหลวงภัสดาถึงกับถอนหายใจทันทีสายตาเบนมองไปทางเกตุแก้วแว้บหนึ่งแล้วก็หันกลับมาทางสตรีทั้งสองที่ได้ชื่อว่าเป็แขกเรือนคุณหลวงและลำเภาต่างก็รู้ดีอยู่แก่ใจว่าคุณหญิงเนื่องทองพาบัวทองมาทำไมแต่คุณหลวงกลับเห็นบัวทองเป็เพียงน้องสาวเท่านั้นและที่ผ่านมาคุณหลวงก็มิเคยแสดงท่าทีทำนองชู้สาวกับบัวทองเลยแม้แต่น้อยซึ่งบัวทองก็รู้ดีแต่... หล่อนไม่ยอม!!
นั่นเพราะบัวทองเฝ้าหมายปองคุณหลวงภัสดามานานแล้วและคุณหญิงเนื่องทองก็้าคุณหลวงภัสดามาเป็ลูกเขยยิ่งนัก ถึงแม้ว่าคุณหลวงภัสดาจะกำพร้าพ่อและแม่แต่ด้วยยศถาบรรดาศักดิ์ที่มี และทรัพย์สมบัติอันมากมายที่เ้าคุณพ่อของคุณหลวงภัสดาทิ้งไว้ให้บุตรทั้งสองนั้นให้ใช้อย่างไรก็ไม่มีวันหมดคุณหญิงเนื่องทองจึงคอยเป็แม่สื่อให้ผู้เป็บุตรสาวมาโดยตลอดเช่นกัน คุณหญิงเนื่องทองเมื่อได้ยินลำเภาเอ่ยถึงตนก็รีบจูงมือบัวทองเข้ามาหาทันทีพร้อมกับบอกบุตรสาว
“บัวทองไหว้พี่เขาสิลูก” บัวทองรีบยกมือไหว้ทันทีแต่สายตาปรายมองไปทางเกตุแก้วด้วยความอยากรู้ว่าเป็ใครในฝันเมขลาต้องตกตะลึงยืนตัวแข็งทื่ออีกครั้งเพราะสองแม่ลูกที่ยืนอยู่ตรงหน้าเธอดันมีหน้าตาไปเหมือนกับคุณรัศมีและเรืองรินผู้เป็แม่เลี้ยงและน้องสาวต่างมารดาของเธอ เมขลาสะบัดศีรษะไปมานี่มันฝันหรืออะไรกันแน่ทำไมทุกคนดูเกี่ยวเนื่องเกี่ยวพันกันไปเสียหมดและเหมือนกับว่าคุณหญิงเนื่องทองจะรู้ความคิดบุตรสาวตนเองจึงถามขึ้นด้วยความอยากรู้ทันที
“นั่นพ่อภัสพาใครมาเหรอจ๊ะ? น้าไม่เคยเห็นมาก่อนเลย” คุณหญิงเนื่องทองและบัวทองเขม้นมองเกตุแก้วไม่ปิดบังเพราะสตรีที่ยืนอยู่เื้ัคุณหลวงภัสดาช่างดูงดงามยิ่งนัก ผิวพรรณผุดผ่องริมฝีปากอมชมพูระเรื่อ ผมดำยาวสลวย ดูแล้วงามยิ่งกว่าลูกขุนมูลนายในพระนครเสียอีกคุณหญิงเนื่องทองอดหวั่นใจมิได้ว่าแม่นี่จะเป็เมียจากทางไกลของหลวงภัสดา
“ยืนคุยกันแบบนี้คงไม่ดีนักกระผมขอเชิญคุณหญิงกับน้องบัวทองไปนั่งคุยกันตรงเรือนนั่งเถิดขอรับ” คุณหลวงตัดบทลำเภาเดินนำไปที่เรือนนั่งอันมีลักษณะคล้ายกับศาลาขนาดย่อม ยกพื้นสูงที่เ้าของเรือนใช้สำหรับรับรองแขก ตั้งสำรับข้าว และทำงานต่างๆ สารพัด แม้จะเดินนำมาก่อนแต่ก็มิวายหันมายิ้มให้กับเกตุแก้วอย่างเป็มิตรเกตุแก้วยิ้มรับอย่างเต็มใจเมื่อไปถึงทุกคนนั่งบนที่นั่งยกสูงสำหรับเ้าของบ้านและแขกสำคัญส่วนเกตุแก้วเธอเลือกที่จะนั่งด้านล่างเพราะเธอรู้ดีว่ายามนี้เธออยู่ในฐานะใดคุณหลวงภัสดาทอดสายตามองหล่อนเป็ระยะ ซึ่งอาการนี้ก็หาได้พ้นสายตาคุณหญิงเนื่องทองและบัวทองไม่เกตุแก้วก้มหน้าไม่มองสบตาใคร ส่วนคนอื่นๆต่างก็อยากรู้ว่าสตรีผู้มาใหม่คนนี้เป็ใคร
“ลำเภา” คุณหลวงภัสดาเรียกผู้เป็น้องสาวั้แ่เ้าคุณพ่อและคุณหญิงแม่ของทั้งสองเสียชีวิตลง คุณหลวงก็ทำหน้าที่เป็เสาหลักให้กับน้องสาวรวมทั้งบ่าวไพร่และข้าทาสบริวารมาโดยตลอด ไม่เคยบกพร่องต่อหน้าที่และเพราะคุณหลวงเป็คนที่มีทั้งความยุติธรรมและคุณธรรมจึงทำให้เป็ที่รักและเคารพยำเกรงต่อคนทั้งบ้านเสมอมา
“เ้าค่ะคุณพี่” ลำเภารับคำ
“พี่พาเกตุแก้วมาอยู่เป็เพื่อนน้องพี่ไปราชการที่หัวเมืองนครราชสีมาได้พบกับหล่อนที่นั่นและพอดีว่าพ่อกับแม่ของเกตุแก้วเสียชีวิตพร้อมกันหล่อนไม่มีใครพี่เลยรับมาอยู่ด้วย” คนพูดสบตาแว้บไปที่เกตุแก้วซึ่งนั่งอยู่ข้างล่างและทันเห็นแววตาของหญิงสาวที่เธอหันมาสบตาพอดีแต่ทว่าสายตาที่หล่อนส่งมาเต็มไปด้วยความเ็านิ่งเฉยมันยิ่งทำให้คุณหลวงนึกหมั่นไส้เกตุแก้วที่ไม่เคยยอมลงให้เขาเสียบ้างเลยคุณหลวงภัสดามิได้เล่าถึงสาเหตุการตายของพ่อและแม่เกตุแก้วว่าเป็คนฉ้อราษฎร์บังหลวงจนถูกลงโทษถึงแก่ความตายในที่สุด
“พี่อยากให้น้องอบรมสั่งสอนกิริยามารยาท การบ้านการเรือนแบบชาวพระนครให้เกตุแก้วส่วนเกตุแก้วก็ให้คอยอยู่รับใช้ใกล้ชิดน้องก็แล้วกันนะ” คุณหลวงหาทางออกให้เกตุแก้วเพราะเขา้าให้หล่อนอยู่ใกล้สายตาไม่ห่างไปไหนแต่คุณหญิงเนื่องทองกลับค้านขึ้นอย่างไม่เห็นด้วย
“นี่พ่อภัสน้าไม่เห็นด้วยนะจ๊ะ ลองตรองดูพ่อภัสเอาผู้หญิงที่ไหนมาอยู่ร่วมชายคาหน้าตาก็งามไม่ใช่น้อย คนจะได้เอาไปลือน้าว่าให้ไปอยู่ที่เรือนน้าน่าจะเหมาะกว่า” ที่คุณหญิงเนื่องทองพูดออกมาอย่างนั้นเพราะเกรงว่าคุณหลวงภัสดาจะตกร่องปล่องชิ้นกับแม่ผู้หญิงบ้านนอกคอกนาแล้วทุกสิ่งที่คุณหญิงหวังเอาไว้จะพังครืนลง บัวทองซึ่งนั่งอยู่ข้างๆส่งสายตาเห็นด้วยกับผู้เป็แม่
“เดี๋ยวบัวทองจะช่วยคุณแม่ดูแลแม่เกตุแก้วเองเ้าค่ะ” บัวทองรีบพูดเสริมผู้เป็มารดาทันทีเพราะเธอก็ไม่้าให้หญิงคนใดเข้าใกล้ชายที่เธอหมายปองแต่ทว่าคุณหลวงภัสดาหาใช่คนโง่เขารู้ทันความคิดของสองแม่ลูกคู่นี้จึงพูดขึ้นด้วยความหนักแน่นแต่คงไว้ซึ่งความสุภาพนอบน้อม
“กระผมต้องขอขอบพระคุณคุณน้ามากขอรับที่จะช่วยรับเกตุแก้วไปเป็ธุระให้แต่ว่าลำเภาก็โตพอที่จะดูแลคนในบ้านแทนคุณแม่ของเราที่เสียไปได้เป็อย่างดีรึคุณหญิงยังเห็นน้องสาวของกระผมเป็เด็กอยู่ขอรับ” คุณหญิงเนื่องทองนิ่งไปทันทีด้วยรู้แก่ใจว่าอย่างไรเสียหลวงภัสดาก็ไม่ปล่อยแม่เกตุแก้วไปอยู่กับตนแน่
สองแม่ลูกตั้งแง่รังเกียจเกตุแก้วั้แ่วินาทีนั้นในทันทีด้านเกตุแก้วก็พอจะเดาเหตุการณ์ต่างๆ ได้เช่นกันหล่อนปลงตกแก่ใจแล้วว่าคงไม่ง่ายที่จะหาความสุขได้จากนี้ไปเพราะแววตาที่สาดส่งมายังหล่อนดูไม่เป็มิตรหนำซ้ำฉายแววเกลียดชังอย่างเปิดเผยเสียด้วยสองแม่ลูกคงมาที่เรือนนี้บ่อยๆ แน่ ส่วนคุณหลวงภัสดาก็คงเป็ที่พึ่งให้หล่อนไม่ได้อีกเช่นกันคนคิดนั่งห่อไหล่ทอดถอนใจอยู่เพียงลำพัง
เมื่อสองแม่ลูกกลับไปแล้วลำเภาก็จัดหาที่หลับที่นอนให้กับเกตุแก้วโดยให้ไปนอนที่ห้องของเธอก่อนซึ่งนอนที่พื้นด้านล่างและสั่งให้เกตุแก้วลงไปหาอะไรกินที่เรือนครัว เกตุแก้วยังไม่หิวจึงเดินมานั่งเล่นริมคลองหลังเรือนเธอทอดสายตาไปไกลและสังเกตเห็นว่าที่ริมคลองฝั่งตรงข้ามมีบ้านเรือนแพหลังใหญ่ตั้งโดดเด่นสวยสง่างามและมีบ้านอีกหลายหลังตั้งเรียงรายห่างออกไป มันยิ่งทำให้หญิงสาวคิดถึงบ้านที่จากมาขณะที่กำลังเบื่อหน่ายอยู่นั้น เสียงที่เกตุแก้วเริ่มคุ้นเคยก็ดังขึ้นมาจากด้านหลัง
“ทำไมไม่กินข้าว?”เกตุแก้วนึกรำคาญเสียงห้วนดุแบบนี้ไม่น้อย
“ยังไม่หิวเ้าค่ะ”เกตุแก้วตอบเสียงนิ่งๆ
“แต่หล่อนต้องกินนี่เป็คำสั่ง” คุณหลวงภัสดาพูดขึ้นทันที เกตุแก้วนึกขุ่นใจที่เขาเอาแต่ออกคำสั่งจึงลุกขึ้นทันทีกำลังจะเดินหนีออกไปแต่คุณหลวงคว้าแขนเอาไว้ก่อน
“หล่อนจะไปไหน?”
“ก็คุณหลวงบอกให้ไปกินข้าวอิฉันก็จะไปกินข้าวเ้าค่ะปล่อยได้แล้ว” เกตุแก้วพยายามสะบัดแขนให้หลุด แต่ไม่เป็ผล
“อยู่บ้านฉันมันน่าเบื่อนักรึหล่อนถึงไม่อยากกินข้าวกินน้ำแล้วหนีมานั่งซึมนั่งเศร้าอยู่คนเดียวที่นี่”
“ใช่เ้าค่ะ”เกตุแก้วตอบอย่างอื่นไม่ได้ เพราะหล่อนรู้สึกแบบนี้จริงๆคุณหลวงภัสดาได้ยินดังนั้นก็ไม่พอใจกระชากหญิงสาวเข้าหาตัว แล้วพูดห้วนๆ
“ไม่หิวก็ไม่ต้องกินแล้วก็ไปทำงานได้แล้วดูคนอื่นซะบ้าง เขาทำงานกันทุกคนหล่อนจะสบายกว่าได้อย่างไร”
“เช่นนั้นคุณหลวงก็ปล่อยได้แล้วอิฉันจะไปทำงาน” เกตุแก้วพูดเสียงเข้มพร้อมสะบัดแขนออกทันทีก่อนจะเดินออกไป คุณหลวงภัสดาได้แต่ถอนหายใจที่เกตุแก้วไม่เคยรู้สึกดีกับเขาและทุกสิ่งที่เป็ของเขาเลยหล่อนรู้ดีว่าเขาไม่ได้ตั้งใจฆ่าบุพการีของหล่อนแต่หล่อนก็ยังเห็นเขาเป็ต้นเหตุเื่ร้ายๆที่ผ่านเข้ามาในชีวิตของหล่อนอยู่วันยังค่ำซึ่งคุณหลวงเองก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าเป็อย่างนั้นจริงๆ