ตอนที่ 19 :รอยมือใต้ปูนขาว
เช้าวันเปิดบัญชี ลานประชุมแน่นกว่าทุกครั้ง
ไม่ใช่เพราะเสียงฆ้อง
ข่าวเื่รถเข็นกลางดึกกับรอยมือใต้ปูนขาวเดินทางไปถึงทุกบ้านก่อนพระอาทิตย์ขึ้น
บนโต๊ะยาวกลางลานมีสมุดเก่าวางอยู่ห้าเล่ม
บัญชีเบิกวัสดุของเตาอิฐ
บัญชีคะแนนแรงงาน
บัญชีซ่อมสะพาน
ทะเบียนครัวเรือนเก่า
และสมุดบันทึกทรัพย์สินซึ่งทำขึ้นหลังหลินจิ้นกั๋วเสียชีวิต
ตัวแทนจากคอมมูนสองคนนั่งอยู่หัวโต๊ะ
หัวหน้าหน่วยผลิตกับกรรมการนั่งถัดมา
ลู่ชิงเหอยืนอยู่ด้านข้างพร้อมทหารหนึ่งนายเขาไม่ได้มีหน้าที่ตัดสินเื่บ้าน แต่ได้รับเชิญให้เป็พยานว่าการตรวจเอกสารเป็ไปโดยไม่มีใครเคลื่อนย้ายหรือเปลี่ยนแปลงบัญชีหลังรับคำร้อง
หลินซูเหยายืนฝั่งหนึ่ง
หลินต้าจวงกับหวังชุนฮวายืนอีกฝั่ง
ระหว่างพวกเขาไม่มีกระดาษหนี้ถูกชูขึ้นอย่างผู้ชนะเหมือนวันแรก
มีเพียงสมุดเก่าซึ่งฝุ่นยังติดตามสันปก
ตัวแทนจากคอมมูนเปิดบัญชีเบิกอิฐ
หน้ากระดาษส่งเสียงกรอบแกรบ
“ปีที่สะพานไม้พัง”
ยายโจวกล่าวจากแถวหน้า
เ้าหน้าที่เปิดบัญชีซ่อมสะพานเทียบวันที่
ปีตรงกัน
จากนั้นจึงเปิดบัญชีเตาอิฐในเดือนหลังฤดูเก็บข้าวโพด
รายการหนึ่งถูกอ่านออกเสียง
อิฐสามเกวียน
ผู้รับวัสดุ — หลินจิ้นกั๋ว
การชำระ — หักคะแนนแรงงานและธัญพืชสองฤดู
คนทั้งลานเงียบ
เ้าหน้าที่เปิดบัญชีคะแนนแรงงานต่อ
คะแนนของหลินจิ้นกั๋วถูกหักตามจำนวนจริงและมีลายมือชื่อรับรองซึ่งเอนไปทางขวาอย่างเป็ธรรมชาติ
หลินซูเหยามองลายมือชื่อบนบัญชี
เหมือนกับลายมือในความทรงจำของเ้าของร่างเดิม
ต่างจากลายเซ็นตั้งตรงแข็งกระด้างบนเอกสารหนี้อย่างชัดเจน
หลินต้าจวงกล่าวทันที
“เขาซื้ออิฐจริง ไม่ได้แปลว่าบ้านเป็ของลูกสาวทั้งหมดฉันช่วยออกแรง ช่วยดูแล และรับภาระหนี้หลังเขาตาย”
ตัวแทนจากคอมมูนพยักหน้า
“ถ้ามีหนี้ ให้นำรายการซึ่งมีวันที่ ผู้ให้ ผู้รับและพยานมาแสดง”
หลินต้าจวงหยิบกระดาษฉบับเดิมออกมา
“ก็ฉบับนี้”
“ฉบับนี้ไม่มีวันที่ของแต่ละรายการ ไม่มีพยานในวันทำหนี้และลายมือชื่อไม่ตรงกับลายมือชื่อในบัญชีส่วนรวม”
เ้าหน้าที่วางกระดาษสองฉบับเคียงกัน
“คุณมีหลักฐานอื่นหรือไม่”
“หมอเฉินเห็นตอนลงชื่อ”
ทุกสายตาหันไปหาชายวัยห้าสิบกว่าซึ่งยืนอยู่ท้ายลาน
หมอเฉินกั๋วอันกอดกระเป๋าหนังไว้แน่น
เขาไม่ก้าวออกมาทันที
หลินต้าจวงเรียกชื่อซ้ำ
“หมอเฉิน”
คราวนี้น้ำเสียงไม่เหมือนเรียกพยาน
คล้ายเตือนให้จำคำพูดของตนเองมากกว่า
หมอเฉินสูดหายใจลึก ก่อนเดินมาหยุดหน้าตัวแทนจากคอมมูน
“ผมเคยไปตรวจอาการหลินจิ้นกั๋วจริง”
“คุณเห็นเขาลงชื่อในเอกสารฉบับนี้หรือไม่”
ชายวัยกลางคนมองกระดาษ
เหงื่อเม็ดเล็กปรากฏตรงขมับทั้งที่อากาศเย็น
“ผมเห็นกระดาษวางอยู่บนโต๊ะ”
“คำถามคือ คุณเห็นเขาลงชื่อหรือไม่”
หมอเฉินหลับตาลงชั่วครู่
“ไม่เห็นครับ”
เสียงฮือดังขึ้นทั่วลาน
หลินต้าจวงก้าวไปข้างหน้า
“เมื่อวานคุณไม่ได้พูดแบบนี้!”
หมอเฉินกำสายกระเป๋าแน่น
“เมื่อวานผมพูดเกินสิ่งที่เห็น”
เขาหันไปทางหลินซูเหยา แต่ไม่กล้าสบตานาน
“วันนั้นพ่อของเธอมีไข้สูง ไอจนแทบพูดไม่ได้ผมตรวจอาการแล้วกลับ กระดาษอยู่บนโต๊ะจริง แต่ตอนผมออกมา ยังไม่มีลายมือชื่อ”
“แล้วทำไมคุณถึงบอกว่าเห็น”
เสียงของหลินซูเหยาสงบ
หมอเฉินนิ่งไปนาน
“หลินต้าจวงบอกว่าเป็เื่ของญาติเอกสารจัดการกันเรียบร้อยแล้ว เขา้าเพียงคนยืนยันว่าวันนั้นพ่อเธอยังรู้สึกตัว”
เขาก้มหน้า
“ผมคิดว่าเด็กคนเดียวคงดูแลบ้านไม่ไหวและไม่อยากมีปัญหากับคนจดคะแนนแรงงาน”
คำสารภาพไม่ได้ทำให้เขาดูน่าสงสาร
แต่มันทำให้คนในลานหลายคนก้มหน้าตาม
เพราะเหตุผลเดียวกันนี้เคยทำให้พวกเขาเงียบ
ตัวแทนจากคอมมูนจดคำให้การก่อนเรียกยายโจวกับจางฝูไห่ออกมายืนยันเื่การขนอิฐ
จางฝูไห่เป็ชายชราร่างผอมซึ่งเคยบังคับเกวียนเที่ยวแรก
เขาจำได้ว่าหลินจิ้นกั๋วตรวจจำนวนอิฐทุกก้อนและเสิ่นชิงหลันนำชาร้อนมาให้คนงาน
บัญชีตรงกับคำบอกเล่า
ปีสะพานพังตรงกับ่เวลา
รอยมือใต้ปูนตรงกับความทรงจำของพยานหลายคน
และการฉาบปูนทับเกิดขึ้นหลังครอบครัวหลินต้าจวงเข้าบ้าน
หลักฐานแต่ละชิ้นอาจถูกโต้แย้งได้หากอยู่เพียงลำพัง
แต่เมื่อวางต่อกันมันกลายเป็เื่ราวเดียวซึ่งไม่มีช่องให้กระดาษหนี้ไร้วันที่สอดแทรกเข้ามา
ตัวแทนจากคอมมูนหันมาหาหลินซูเหยา
“เธอ้ากล่าวอะไรอีกหรือไม่”
หลินซูเหยามองหลินต้าจวง
ชายคนนี้เคยเชื่อว่า ความเป็เด็ก ความกำพร้าและความเงียบของคนทั้งหมู่บ้านเพียงพอจะเปลี่ยนบ้านของคนตายให้กลายเป็ของตน
เธอกล่าวช้า ๆ
“ฉันไม่ปฏิเสธว่าหลังพ่อเสียชีวิตครอบครัวลุงอาจเคยให้อาหารหรือช่วยบางอย่าง”
หวังชุนฮวารีบเงยหน้า
“เห็นไหม เธอยอมรับแล้ว!”
“แต่การช่วยหนึ่งครั้งไม่ทำให้ข้าวหนึ่งชามกลายเป็บ้านหนึ่งหลัง”
หลินซูเหยาพูดต่อโดยไม่หันไปมอง
“ถ้ามีค่าใช้จ่ายจริงฉันพร้อมตรวจตามรายการจริงและชำระในส่วนที่พิสูจน์ได้”
“แต่ฉันจะไม่รับหนี้ซึ่งเขียนขึ้นภายหลังไม่ยกบ้านของพ่อแม่ให้ใคร และไม่ตอบแทนความช่วยเหลือด้วยการยอมรับคำโกหก”
ไม่มีเสียงใดดังขึ้นแทรก
แม้แต่คนที่เคยคิดว่าเด็กกำพร้าควรยอมเพื่อให้เื่จบก็ไม่อาจพูดได้ว่าคำขอนี้ไม่เป็ธรรม
ตัวแทนจากคอมมูนหารือกับกรรมการอยู่พักหนึ่ง
จากนั้นจึงประกาศผล
บ้านอิฐและสิ่งปลูกสร้างถาวรเป็ทรัพย์ของครัวเรือนหลินจิ้นกั๋วสิทธิ์ตกแก่หลินซูเหยาซึ่งเป็ทายาทเพียงคนเดียว
เอกสารหนี้ฉบับที่ไม่มีวันที่ ไม่มีพยาน และมีคำให้การเท็จไม่สามารถใช้บังคับให้ยกบ้านหรือกดลายนิ้วมือได้
ครอบครัวหลินต้าจวงต้องย้ายออกและส่งมอบบ้านภายในวันรุ่งขึ้น
ทรัพย์สินที่ระบุได้ว่าเป็ของหลินจิ้นกั๋วกับเสิ่นชิงหลันต้องคืนหากสูญหายให้ทำรายการตรวจสอบต่อ
ส่วนหลินต้าจวงถูกพักหน้าที่จดคะแนนแรงงานระหว่างตรวจบัญชีย้อนหลังเพื่อไม่ให้ใช้อำนาจกดดันพยานหรือคู่กรณี
บัญชีครัวเรือนของหลินซูเหยาต้องแยกออกจากครอบครัวหลินต้าจวงั้แ่วันนี้ทั้งคะแนนแรงงานและสิทธิ์รับธัญพืช
ส่วนเสบียงพื้นฐานซึ่งมีผู้ลงชื่อรับแทนระหว่างที่เธอป่วยให้ตรวจย้อนหลังว่าถูกส่งถึงมือเธอจริงเท่าใด
ก่อนการตรวจเสร็จห้ามผู้ใดรับคะแนนหรือเสบียงแทนหลินซูเหยาโดยไม่มีลายมือชื่อของเธอ
เมื่อประโยคสุดท้ายจบลง หลินต้าจวงหน้าซีด
สิ่งที่เขาสูญเสียไม่ใช่เพียงบ้าน
แต่คือปลายดินสอซึ่งเคยทำให้คนทั้งหมู่บ้านไม่กล้าพูด
และครั้งนี้ ปลายดินสอนั้นจะไม่แตะชื่อหลินซูเหยาอีก
หวังชุนฮวาทรุดนั่งบนม้านั่ง
“พวกเราจะไปอยู่ที่ไหน”
ไม่มีใครตอบ
สามปีก่อนเด็กหญิงอายุสิบสี่ถูกโยนออกจากบ้านโดยไม่มีใครถามประโยคนี้ให้เธอ
วันนี้ผู้ใหญ่สองคนยังมีบ้านเดิมของตน มีญาติและมีเวลาหนึ่งวันเก็บของ
ไม่มีผู้ใดในลานเห็นว่าพวกเขาน่าสงสารกว่าคนที่เคยถูกขับออกมา
หลินซูเหยาไม่ได้ยิ้ม
เธอไม่รู้สึกสะใจเท่าที่คาด
ภายในอกกลับมีความรู้สึกอ่อนล้ากับความอบอุ่นปะปนกันราวกับเด็กอีกคนหนึ่งซึ่งอาศัยอยู่ในความทรงจำกำลังร้องไห้เงียบ ๆ
หัวหน้าหน่วยผลิตนำกระดาษคำตัดสินมาให้เธอลงชื่อรับทราบ
หลินซูเหยาจับดินสอ
มือไม่สั่น
ครั้งนี้ไม่มีใครจับนิ้วของเธอไปกดลงบนหมึก
เธอเขียนชื่อของตนเองอย่างชัดเจน
หลินซูเหยา
หลังการประชุม ผู้คนทยอยแยกย้ายแต่ไม่มีใครรีบเดินหนีเธอเหมือนแต่ก่อน
ป้าเจิ้งเข้ามาจับแขนเบา ๆ
ยายโจวพยักหน้าให้
จางฝูไห่กล่าวว่า หากต้องซ่อมกำแพง เขาจะช่วยดูอิฐให้
คนเหล่านี้ไม่ได้กลายเป็มิตรสนิทในวันเดียว
แต่พวกเขาเลิกทำเหมือนเด็กสาวตรงหน้าไม่มีตัวตนแล้ว
ลู่ชิงเหอเดินเข้ามาหยุดข้างเธอเมื่อคนเหลือน้อย
“พอใจกับผลหรือยัง”
“ยังค่ะ”
เขาเลิกคิ้วเล็กน้อย
หลินซูเหยาพับกระดาษคำตัดสินเก็บอย่างระมัดระวัง
“กระดาษบอกว่าบ้านเป็ของฉัน แต่ฉันยังไม่ได้รับกุญแจและยังไม่มีใครตรวจว่าข้างในเหลืออะไร”
แววตาของชายหนุ่มมีร่องรอยคล้ายรอยยิ้ม
“ดี”
“ดีอย่างไรคะ”
“ดีที่คุณไม่เมาชัยชนะจนลืมสิ่งที่ต้องรับมอบจริง”
เขามองไปทางบ้านอิฐ
“พรุ่งนี้ผมจะอยู่ในฐานะพยานส่งมอบ”
“นี่อยู่ในหน้าที่ของผู้พันด้วยหรือคะ”
“ไม่ทั้งหมด”
ลู่ชิงเหอตอบ
“แต่ผมเริ่มเื่ไว้ด้วยการขอให้ตรวจตามขั้นตอนก็ควรอยู่ดูจนขั้นตอนจบ”
หลินซูเหยามองเขาอยู่ครู่หนึ่ง
“อย่างนั้นพรุ่งนี้พบกันค่ะ”
“พรุ่งนี้พบกัน”
เธอเดินกลับกระท่อมพร้อมกระดาษคำตัดสินแนบอยู่เหนือหัวใจ
บ้านยังอยู่ที่เดิม
กุญแจยังอยู่ในมือคนอื่น
แต่คืนนี้เป็คืนสุดท้ายแล้วที่ใครจะเรียกเธอว่าเด็กกำพร้าซึ่งไม่มีสิทธิ์กลับบ้าน
77K
