บทที่ 3 ฟืนแลกมันฝรั่ง
เมื่อมาถึงหมู่บ้านสิ่งที่ปรากฏเป็อันดับแรกคือ ลานบ้าน โดยทั้งลานแบ่งทางเดินหินกรวดออกเป็สองฝั่ง ฝั่งหนึ่งเป็ไม้ผล ส่วนอีกฝั่งเป็แปลงผัก ขณะนี้ไม้ผลเริ่มแตกใบเขียวสวยงามแล้ว
ปลายทางเดินเป็บ้านหินอ่อน ภายในบ้านมีสามห้องติดกัน โดยฝั่งซ้ายเป็ห้องเก็บของ ส่วนฝั่งขวาและตรงกลางเป็ห้องเล็ก ๆ สองห้อง
หินที่ใช้ถูกเจียระไนอย่างดีให้มีขนาดใกล้เคียงกัน ทำให้บ้านหินหลังนี้ดูสง่างาม มีปล่องไฟเพื่อให้ควันจากการทำอาหารลอยขึ้นบนอากาศเป็ริ้ว ๆ
ไม่นานนัก…
หญิงที่เธอเรียกว่าป้าก็เปิดประตูเดินออกมา
"อ้าว ซิงเหอมาแล้วเหรอ? ป้าอยากได้ฟืนพอดีเลย วันนี้ถ่านหินที่บ้านก็ใช้หมดแล้ว" หญิงคนนั้นพูดพลางโบกมือเรียกให้เธอเดินเข้าไป
หลี่ซิงเหอได้ยินว่าบ้านนี้อยากได้ฟืนก็ยิ้มกว้างอย่างดีใจ รีบแบกฟืนเดินตามเข้าบ้านอย่างคล่องแคล่ว ก่อนหน้านี้หากเธอหาฟืนมาเกิน ก็จะมาถามที่บ้านป้าว่า้าหรือไม่ เนื่องจากในฤดูหนาวที่บ้านนี้มักจะเก็บถ่านหินไว้ใช้ให้ความอบอุ่นตอนกลางคืน ส่วนฟืนเหล่านี้จะนำมาไว้ทำอาหาร
ลุงหยางหัวหน้าครอบครัวเป็คนขยันขันแข็ง หลังฤดูใบไม้ร่วงจึงมักเก็บอาหารไว้ได้ไม่น้อย แต่ที่บ้านมีกันสามคนจึงมีอาหารเหลือเฟือพอที่จะแบ่งได้ อีกทั้งบ้านนี้ไม่ชอบไปเก็บฟืนกันเอง หลี่ซิงเหอจึงมาแลกฟืนกับอาหารบ้างเป็ครั้งคราว ในส่วนของคุณป้าเมื่อเห็นว่าการเอาอาหารที่ไม่กินมาแลกกับฟืนของหลี่ซิงเหอได้ เธอจึงยินดีแลกเป็อย่างยิ่ง
สิ้นเสียงของป้า ชายหนุ่มร่างสูงก็ปรากฏตัวขึ้นด้านหลังเธอ ลุงหยางกับป้ามีหน้าตาธรรมดา แต่หยางเฉินลูกชายของพวกเขากลับมีรูปร่างสูงใหญ่ หน้าตาหล่อเหลาต่างจากคนในครอบครัวสิ้นเชิง แม้แต่ในหมู่บ้านเคาซานเล็ก ๆ นี้ เขาก็เป็คนที่โดดเด่นมากกว่าคนอื่น
เมื่อสี่ปีก่อน อย่างเฉินสอบเข้ามหาวิทยาลัยของรัฐได้ ตอนนี้เขาเรียนจบแล้วและกำลังจะได้เป็ตำรวจที่เมืองหลวงของมณฑล นับว่าเป็ลูกหลานคนแรกของหมู่บ้านที่ก้าวข้ามชนชั้นได้สำเร็จ
หยางเฉินเป็คนตัวสูง เมื่อเดินออกจากประตูเขาจึงต้องก้มศีรษะลงเล็กน้อย สายตามองไปที่เด็กสาวที่ยืนอยู่บนถนนกรวดหน้าบ้าน แม้จะสวมเสื้อนวมตัวหนา แต่โดยรวมแล้วร่างเธอก็ยังดูบอบบางอย่างเห็นได้ชัด เขามองกองฟืนบนหลังเธอสูงกว่าเธอถึงสอง่ศีรษะ ก่อนจะก้มมองใบหน้าขาวผ่องมีสีแดงระเรื่อสองข้างแก้ม บ่งบอกว่าคงหนาวมานานแล้ว
เขาก้าวเร็ว ๆ สองก้าวมาหยุดอยู่ตรงหน้าเธอ
หลี่ซิงเหอเงยหน้ามองหยางเฉินที่สูงกว่าตัวเอง แล้วถามด้วยความสงสัย "กลับมาแล้วเหรอ?"
เขาเอ่ยปากเล่าสถานการณ์ล่าสุดให้เธอฟัง "อืม ได้ตำแหน่งงานแล้ว รอแค่ทางการแจ้งให้ไปทำงานเท่านั้น ่นี้เลยอยู่บ้านไปก่อน"
"ดีจังเลย" เธอมองหยางเฉินเพื่อนวัยเด็กที่อายุมากกว่าเธอแค่ปีเดียวและตอนนี้กำลังจะเป็ตำรวจในเมืองหลวงของมณฑล ใบหน้าเล็ก ๆ ที่แดงระเรื่อเพราะถูกลมหนาวนั้นเผยให้เห็นรอยยิ้มที่เต็มไปด้วยความจริงใจ
เขาก้มมองเธอ ในดวงตาวูบไหวด้วยความเวทนาเพียงชั่วครู่
หยางเฉินยื่นมือไปช่วยยกฟืนออกจากไหล่ของเธอ แล้วหันหลังเดินไปทางโรงเก็บฟืนในบ้าน
ไม่ได้เจอกันมานาน เธอดูผอมลงกว่าเดิม เขาเพียงแค่เหลือบมองแวบเดียวก็สังเกตเห็นรอยแผลที่โดนหิมะกัดบนมือของเธอ ไม่รู้ทำไม ในใจเขาก็เกิดความรู้สึกหงุดหงิดขึ้นมาอย่างบอกไม่ถูก
หลี่ซิงเหอเห็นหยางเฉินเดินเร็วขึ้น จึงรีบวิ่งเหยาะ ๆ ตามไปให้ทัน หลังจากที่เขาวางตะกร้าสะพายหลังลงบนพื้นโรงเก็บฟืนแล้วเธอก็เดินเข้าไปแก้เชือกออก แล้วเริ่มหยิบฟืนออกไปวางไว้ที่มุมกำแพง
เมื่อเห็นมือที่มีรอยแผลยาว ๆ ของเธอที่มีเืซึมออกมา เขาก็อดไม่ได้ที่จะก้มตัวลงดึงเธอขึ้นมา
จากนั้นก็หยิบตะกร้าสะพายหลังของเธอ เทฟืนออกมาทั้งหมดในคราวเดียว แล้วใช้เท้าเตะเบา ๆ เพื่อให้มันกองรวมกันอยู่ที่มุมห้อง
"ไม่ต้องจัดให้เป็ระเบียบหรอก ยังไงก็เอาไว้เผาอยู่แล้ว"
เมื่อเดินออกจากโรงเก็บฟืนมา เห็นป้าถือมันฝรั่งสองหัวอยู่พอดี "ซิงเหอ ฟืนที่จะใช้ที่บ้านเธอล่ะ เก็บไว้แล้วใช่ไหม? วันนี้อากาศหนาวต้องขึ้นเขาไปสองรอบเลยเหรอ?"
"ใช่ค่ะ" เธอตอบอ้อมแอ้ม
"ป้าคะ! หนูเอาหัวเดียวพอค่ะ!" แต่ก่อนฟืนตะกร้าหนึ่งแลกถั่วเหลืองแห้งหนึ่งกำมือก็ดีแล้ว แต่คราวนี้ป้ากลับให้มันฝรั่งถึงสองหัว
"โอ้! ป้าเห็นเธอเก็บฟืนมาตั้งเยอะ ขยันมากเลยนะ เอาไปเร็ว ทั้งสองหัวเลย จะได้เอาไว้กินกับแม่ด้วย" พอลูกชายกลับบ้านมาป้าดีใจมาก คราวนี้จึงใจกว้างกว่าเดิม อีกอย่างฤดูใบไม้ผลิมาถึงแล้ว ในห้องใต้ดินยังมีมันฝรั่งที่เก็บไว้จากปีที่แล้วอีกหลายหัว
"เอาไปเถอะ" หยางเฉินที่อยู่ข้าง ๆ พูด
หลี่ซิงเหอได้ยินเช่นนั้นแล้วจึงรับมา เอามันฝรั่งใส่ไว้ในเสื้อคลุมตัวใหญ่ มันฝรั่งที่เย็นเฉียบทำให้เธอสะดุ้งขึ้นทันที
"ซ่อนให้ดีนะ อย่าให้พ่อกับพี่ชายรองเห็นล่ะ เดี๋ยวเธอกับแม่ก็ไม่ได้กินกันพอดี"
เธอรีบพยักหน้าตอบ หยิบตะกร้าเปล่าขึ้นมา แล้วกล่าวขอบคุณแม่ลูกทั้งสองอย่างจริงใจอีกครั้ง ก่อนเดินตรงกลับบ้าน
แม่ลูกทั้งสองมองส่งหลี่ซิงเหอที่หายลับไปที่ประตู จึงเดินกลับเข้าไปข้างในบ้าน
"เด็กคนนี้หน้าตาน่ารักขึ้นทุกวัน หวังว่าต่อไปจะได้เจอครอบครัวที่ดีนะ ถ้าได้ครอบครัวที่ดีก็จะได้มีชีวิตที่ดีขึ้น ส่วนพ่อกับพี่ชายก็ไว้ใจไม่ได้สักคน ในครอบครัวมีผู้ชายตั้งสามคน แต่กลับให้เธอทำงานคนเดียว ถ้ามีสักคนที่ขยันหน่อยก็คงดี" หญิงผู้เป็แม่พึมพำพลางคนโจ๊กในหม้อ
หยางเฉินได้ยินคำพูดของแม่ คิดตามครู่หนึ่งแต่ก็ไม่ได้พูดอะไรออกมา เดินตรงกลับห้องของตัวเอง แล้วก้มหน้าอ่านหนังสือต่อ
หลี่ซิงเหอเมื่อออกมาจากบ้านตระกูลหยางแล้ว ตลอดทางเดินเธอนึกว่าวันนี้ทำได้ดีมาก ไม่เพียงแต่หาผักป่าเล็ก ๆ ที่งอกในต้นฤดูใบไม้ผลิได้ ยังแลกมันฝรั่งมาได้อีกตั้งสองหัว! เธออารมณ์ที่ดีจนเผลอยิ้มออกมา พยายามเร่งฝีเท้าให้เร็วขึ้นเพื่อไปทางถนนด้านหลัง
ถนนเล็ก ๆ สายนี้ถูกบ้านเรือนบดบังสายตา ไร้ผู้คนเดินผ่านไปมา เมื่อเธอนึกขึ้นมา ตะกร้าเปล่าบนหลังก็เต็มไปด้วยฟืน และมันฝรั่งสองหัวที่เย็นเฉียบในอ้อมแขน เธอก็รีบนำไปเก็บในพื้นที่มิติพร้อมกัน
จากนั้นก็เดินตามถนนไปต่อเื่ ไม่นานนัก บ้านของเธอก็ปรากฏขึ้นในสายตา
ประตูรั้วบ้านของเธอเป็รั้วไม้ไผ่ มองผ่านรั้วเข้าไปจะเห็นทางเดินดินที่ถูกเหยียบย่ำตรงกลางลาน สองข้างเป็แปลงผัก ด้านหนึ่งของแปลงผักมีร่องแปลงเป็ระเบียบเรียบร้อย เมื่อวานเธอพลิกดินดูไปแล้วหนึ่งรอบเห็นว่าเป็ดินที่ดำสนิท
ในบ้านดินของเธอ มีสองห้องเตี้ย ๆ เปิดประตูบ้านเข้ามาก็เป็ห้องครัวเลย ถัดจากห้องครัวเข้าไปทางซ้ายมือเป็ห้องของพ่อหลี่ฝู่และพี่ชายคนรองหลี่เฉิงเฉวียน
เธอมีพี่ชายสองคน พี่ชายคนโตคือหลี่เฉิงซวง ตอนนี้เขาไม่ได้อยู่ที่บ้านแล้ว เขาออกจากบ้านไปทำธุรกิจในเมือง ออกไปแต่ตัวไม่ว่าแต่นี่กลับเอาเงินที่ขายข้าวโพดไปอีกด้วย! เวลาล่วงเลยไปนานแล้วแต่ก็ไม่มีใครรู้ว่าเขาทำอาชีพอะไร
ส่วนพี่รองเรียนจบมัธยมต้นแต่สอบเข้ามัธยมปลายไม่ได้ จึงไปเรียนที่โรงเรียนอาชีวะ พอจบมาก็ไม่ออกไปหางานทำ ไม่ทำงานเกษตร อยู่แต่บ้านเฉย ๆ ไม่ทำอะไรเป็ชิ้นเป็อัน
นอกบ้านดินสองห้อง ทางขวามือมีห้องเก็บของ ห้องนี้เตี้ยกว่าตัวบ้านเล็กน้อย นอกจากใช้เป็ที่เก็บของแล้ว ยังเป็ที่พักของหลี่ซิงเหอกับแม่ด้วย ในห้องนี้มีหน้าต่างหนึ่งบาน ประตูที่เปิดทีก็ส่งเสียงดังอี๊ดอ๊าด
บ้านคนอื่นล้วนก่อรั้วสูง มีแต่บ้านเธอที่มีกำแพงดินเตี้ย ๆ ที่ล้อมด้วยฟางข้าว
เธอเปิดประตูรั้วไม้ไผ่เดินเข้าไป ยังไม่ทันปิดประตู ก็ได้ยินเสียงะโก็ดังมาจากในบ้าน
"แม่งเอ๊ย ใช้ไปเก็บฟืนแค่นี้ทำไมไปนานนักหนา? "
เธอไม่กล้าพูดอะไร รีบวิ่งเข้าไปในบ้านอย่างรวดเร็ว ผนังภายในกระท่อมดินถูกควันจนดำสนิท พอเข้าไปก็ได้กลิ่นควันน้ำมันที่สะสมมานานหลายปี
เธอกองฟืนไว้ที่มุมผนังอีกด้านของเตาไฟ รีบหยิบฟืนบางส่วนยัดเข้าไปในเตา
ขณะที่ยังไม่ทันลุกขึ้นจากการนั่งยอง ๆ ก็ถูกเตะที่เอวอย่างแรง แต่เธอยกมือยันขอบเตาไว้ทัน หัวจึงไม่กระแทก หลี่ฝู่เดินออกมาจากห้องในั้แ่เมื่อไหร่ไม่รู้ แต่คราวนี้เขาไม่ได้ลงมือต่อเหมือนทุกครั้ง เพียงแต่ด่าต่อว่า
"บอกให้ไปเก็บฟืนข้างนอก ทำไมใช้เวลานานนักหนา! อยากให้ฉันกับพี่ชายของแกอดตายหรือไง! ไอ้ของไร้ค่า!"
หลี่ซิงเหอไม่กล้าเถียง ถ้าเถียงก็จะถูกตีหนักขึ้น เธอได้แต่อดทนกับความเจ็บที่เอว พลางพยุงตัวลุกขึ้นโดยเกาะขอบเตา แล้วเดินไปที่โอ่งใบใหญ่ด้านข้างตักน้ำที่มีเกล็ดน้ำแข็งปนอยู่มาล้างดินที่มือให้สะอาด
มือที่เป็แผลอยู่แล้ว พอโดนน้ำเย็นยิ่งเจ็บจนถึงกระดูก เธอกัดฟันทน รีบล้างมือให้เสร็จ แล้วเติมน้ำสะอาดลงในหม้อใบใหญ่
"พ่อคะ จะเอาข้าวใส่หม้อแล้วค่ะ" เธอพูดเสียงเบาอย่างนอบน้อม
หลี่ฝู่จ้องลูกสาวตัวเองด้วยสายตาดุร้าย พลางหยิบกุญแจจากเอว มาไขตู้ไม้ที่อยู่ข้าง ๆ
เขาหยิบถุงผ้าใบหนึ่งออกมายื่นให้ แล้วหรี่ตามองเธอตักข้าวโพดบดออกมาหนึ่งกำมือ
"เฮ้ ๆ ! เยอะไปแล้ว เอากลับคืนไปบ้างสิ" หลี่ฝู่พูดด้วยความรำคาญ
เธอรีบเอากลับไปบางส่วน แล้วจึงเทข้าวโพดบดในมือลงในหม้อที่มีน้ำอุ่น ๆ
หลี่ฝู่หันกลับไปหยิบแผ่นแป้งข้าวโพดสองชิ้น แล้วยื่นให้เธอ
หลี่ซิงเหอรับมา วางตะแกรงที่ทำจากกิ่งหลิวที่เธอสานไว้บนหม้อใหญ่ แล้ววางแผ่นแป้งข้าวโพดสองชิ้นบนตะแกรง
ในหม้อใหญ่ ด้านล่างต้มโจ๊กร้อน ๆ ้านึ่งแผ่นแป้งหอม ๆ
แผ่นแป้งข้าวโพดนี้เธอทำเอง ทำครั้งละมาก ๆ ใน่อากาศหนาวเก็บไว้ได้นาน หลังจากทำเสร็จ หลี่ฝู่จะเป็คนนับจำนวนแผ่นแป้งด้วยตัวเอง แล้วเก็บใส่ในห้องเก็บผักแล้วลงกลอนไว้แน่น
หลังจากจัดการอาหารที่ต้องใช้เสร็จ หลี่ฝู่ก็ใช้กุญแจอีกดอกเปิดฝาห้องเก็บผัก
ใน่นี้ชนบททางตอนเหนือ ทุกบ้านจะมีห้องเก็บผักแบบนี้ โดยจะขุดหลุมสี่เหลี่ยมตรงมุมห้อง ให้เหลือช่องแค่พอคนลอดผ่านได้ แล้วติดประตูไว้ที่ปากหลุม
วิธีนี้ใช้เก็บผักกาดขาว มันฝรั่ง และผักป่าอื่น ๆ ถือว่าเป็ห้องตุนอาหารไว้กินตลอดฤดูหนาว
379
