ค่ำคืนยามดึกในห้องทำงานของบ้านสวน เกริกนั่งอ่านสมุดบันทึกเล่มหนาอยู่เงียบ ๆ เสียงเคาะประตูดังขึ้นเบา ๆ ก่อนที่ ‘ธรรม’ จะก้าวเท้าเข้ามา ในมือของหลานชายไม่มีสมาร์ตโฟน แววตาของเขาดูนิ่งและลึกซึ้งขึ้นกว่าทุกวัน
"ลุงเกริกครับ... ผมมีเื่อยากปรึกษา" ธรรมนั่งลงบนเก้าอี้ฝั่งตรงข้าม "หลังจากที่ผมคุมสติควบคุมอารมณ์โกรธกับเพื่อน ๆ ได้แล้ว ผมกลับมาทบทวนตัวเอง... ผมเพิ่งเห็น ‘ความเคยชิน’ อีกอย่างหนึ่งที่น่ากลัวมากในตัวผม"
เกริกเลิกคิ้ว ยิ้มรับ "เื่อะไรล่ะธรรม?"
"มันคือ ‘อัตตา’ หรือความอยากเอาชนะครับลุง" ธรรมระบายความในใจ "ทุกครั้งที่ผมคุยกับพ่อ (พล) หรือป้าเนียน เวลาพวกท่านสอนอะไรโบราณ ๆ หรือพูดเื่ที่ผมไม่เห็นด้วย ระบบประสาทในหัวผมมันจะสั่งให้ผม ‘เถียงสวน’ ทันทีในเสี้ยววินาที ขาทั้งสองข้างมันจะเกร็ง ลำไส้บิดม้วน และผมจะคัดจมูกขึ้นมาดื้อ ๆ... นี่ก็เป็วิบากกรรมจากความเคยชินระดับเซลล์เหมือนกันใช่ไหมครับลุง?"
"ถูกต้องที่สุดธรรม!" เกริกตบโต๊ะเบา ๆ ด้วยความพอใจในความละเอียดของหลาน "นายเพิ่งมองเห็น **‘วงจรปิดแห่งวิบากกรรม’** ในระดับจิตใต้สำนึก"
"ในทางฟิสิกส์และความคิด... ความอยากเอาชนะคือกรรมที่ถักทอจนกลายเป็ ‘โครงสร้างนิสัย’ (Habit Matrix) ทุกครั้งที่มีคนพูดจาขัดหู อัตตาในตัวนายจะมองว่าตัวเองกำลังโดนโจมตี สมองส่วนสัญชาตญาณจะกระตุ้นระบบประสาทซิมพาเทติกสั่งให้หลอดเืรอบทางเดินหายใจหดตัวทันที ทำให้นายคัดจมูก ลำไส้หยุดทำงานจนบิดม้วน แล้วนายก็พ่นวาจาเชือดเฉือนออกไปเพื่อเอาชนะ... ยิ่งนายเถียงเอาชนะญาติผู้ใหญ่ นายยิ่งสร้างแรงต้านทานทางไฟฟ้าลบสะสมในร่างกาย ผิวพรรณนายเลยแห้งกระด้าง เส้นผมกระด้าง และนอนหลับไม่ลึก"
เกริกเอื้อมมือไปแตะที่หน้าอกของหลานชาย "พุทธศาสนาสอนเื่ ‘อภัยทาน’ และ ‘ความอ่อนน้อมถ่อมตน’ ในมุมมองของวิศวกรคิด มันคือระบบการปลดปล่อยแรงดันส่วนเกิน (Pressure Relief Valve) ออกจากใจ"
"ต่อไปนี้... ทุกครั้งที่พลหรือป้าเนียนพูดอะไรไม่ถูกใจ ลุงขอเปลี่ยนพิมพ์เขียวใหม่" เกริกแนะกลยุทธ์ "ดักจับอาการท้องม้วนคัดจมูกให้ทัน สูดลมหายใจเข้าลึก 4 วินาที ยอมรับความจริงตรงหน้าว่านั่นคือมุมมองของพวกเขา แล้วผ่อนลมหายใจออกยาว 5 วินาที พร้อมส่ง ‘รอยยิ้มภายใน’ ขอบคุณพวกท่านที่ช่วยเป็กระจกสะท้อนกิเลสในใจนาย... เปลี่ยนความอยากเอาชนะให้กลายเป็ ‘ความกตัญญูและเห็นใจ’"
ธรรมหลับตาลง นึกภาพตาม สูดลมหายใจเข้าและผ่อนออกยาว ๆ ความตึงเครียดที่เคยสะสมในช่องท้องและลำคอหลุดร่วงไปทันที เขารู้สึกได้ถึงระบบประสาทพาราซิมพาเทติกที่ขยายวงกว้างออกไปมอบความอบอุ่นให้ร่างกาย
"ผมเข้าใจแล้วครับลุงเกริก" ธรรมลืมตาขึ้น ยิ้มด้วยความโปร่งเบา "การกราบไหว้หรืออ่อนน้อมต่อญาติผู้ใหญ่ ไม่ใช่เื่คร่ำครึล้าสมัย... แต่มันคือวิศวกรรมการล้างอัตตาเพื่อเปิดวาล์วพลังงานชีวิตของตัวเองต่างหาก!"
491
