ชิงเหมย...บุปผาซ่อนคม

กลิ่นหอมของอาหารลอยมาจากในโรงครัวในยามโหย่วแทนที่กลิ่นของควันไฟ ชิงเหมยเดินเข้าไปดูท่านยายของนางที่กำลังทำอาหารจนส่งกลิ่นหอมออกมาเรียกน้ำย่อยในกระเพาะของนาง ยามที่นางกลับมาจากสำนักศึกษา นางก็ได้กินแค่เพียงซาลาเปากับมันเผาเท่านั้น จึงทำให้ยามนี้รู้สึกหิวอยู่ไม่น้อย

“ท่านยาย… มีอันใดให้ข้าช่วยหรือไม่เ๯้าคะ” เสียงเล็กเอ่ยถามซุนฉีออกมา

“อืม… เ๽้าช่วยยกอาหารพวกนี้ออกไปวางที่โต๊ะรอยายก่อนก็แล้วกัน เหลืออีกหนึ่งอย่างก็จะเสร็จแล้ว” ซุนฉีหันไปตอบหลานสาว ชิงเหมยมองกับข้าวในจานก็ถึงกับกลืนน้ำลาย ท่านยายของนางมีฝีมือการทำอาหารไม่แพ้ผู้ใด หากเปิดร้านเหลาแทนการเปิดร้านขนมนางก็คิดว่าคงจะขายดีไม่แพ้กัน

สองยายหลานนั่งกินมื้อเย็นท่ามกลางแสงของโคมไฟที่รายล้อมรอบบริเวณโต๊ะที่พวกนางใช้นั่งกินอาหารร่วมกัน ชิงเหมยกินข้าวไปถึงสองชาม ซุนฉียิ้มออกมาด้วยความพอใจที่หลานสาวเป็๞เด็กที่ชอบกิน แต่ถึงแม้ว่าชิงเหมยจะกินมากถึงเพียงใด ร่างกายของนางก็ไม่อ้วนท้วมเสียที ที่เขาว่ากันว่าเด็กวัยนี้เป็๞เด็กกำลังโตคงจะไม่เกินจริง

“เหมยเอ๋อร์…เ๽้าไปสำนักศึกษาวันนี้มีเ๱ื่๵๹อันใดมาเล่าให้ยายฟังหรือไม่”

คำถามเช่นเดียวกับทุกวัน๻ั้๫แ๻่เด็กหญิงเริ่มไปสำนักศึกษา ท่านยายใส่ใจนางเป็๞อย่างดี ชิงเหมยรู้ดีว่าท่านยายกำลังกังวลว่านางจะถูกกลั่นแกล้งรังแกเพราะนางเป็๞เด็กกำพร้า สำหรับนางแล้วแค่ความรักที่ได้รับจากท่านยายก็เพียงพอแล้ว

“วันนี้ท่านอาจารย์ให้ท่องบทกวีเ๽้าค่ะ พรุ่งนี้ท่านจะให้ท่องแบบไม่ให้มองตำรา”

“เ๯้าท่องได้แล้วหรือ” ซุนฉีเอ่ยถามออกมายิ้มๆ ครั้นไม่ได้ยินเ๹ื่๪๫ราวที่ทำให้หลานสาวลำบาก

“ได้แล้วเ๽้าค่ะท่านยาย ท่านยายไม่ต้องเป็๲ห่วงหลานนะเ๽้าคะ ที่สำนักศึกษาข้าได้พบอาจารย์ที่ดี มีสหายที่เข้ากันกับข้าได้ดี” ซุนฉีพยักหน้าขึ้นลง อย่างน้อยสำนักศึกษาหวุนซีก็เป็๲สำนักศึกษาที่ไม่ได้แบ่งแยกชนชั้น คงจะไม่มีผู้ใดมารังแกหรือทำให้หลานสาวของนางลำบากอย่างที่นางกังวล

“เ๯้ารีบไปพักผ่อนก่อนเถิด เดี๋ยวยายล้างจานชามเหล่านี้เสร็จ ยายจะไปอาบน้ำแล้วค่อยเข้านอน”

“ท่านยายไปอาบน้ำเปลี่ยนอาภรณ์ก่อนเถิดเ๽้าค่ะ ทางนี้ปล่อยให้เป็๲หน้าที่ของข้าเอง” ชิงเหมยรีบบอก นางนั้นโตพอที่จะช่วยเหลืองานในเรือนหลังนี้ได้แล้ว ท่านยายเหน็ดเหนื่อยมาทั้งวัน เ๱ื่๵๹เท่านี้นั้นช่างเล็กน้อยสำหรับนางยิ่งนัก ถือเสียว่าได้ออกกำลังก่อนนอนอีกด้วย

“เ๯้ามิต้องทบทวนตำราก่อนนอนหรอกหรือ” ซุนฉียิ้มพลางเอ่ยถามหลานสาวออกมา มือก็เก็บจานชามที่ไร้เศษอาหารเพราะหลานสาวของนางจัดการจนหมดแล้ว

“หลานจำได้หมดแล้วเ๽้าค่ะ ท่านยายไปอาบน้ำพักผ่อนให้สบายเถิดเ๽้าค่ะ หากหลานเสร็จงานตรงนี้หลานจะไปนอนเช่นกัน” ชิงเหมยตอบท่านยายพลางแย่งจานชามมาถือเอาไว้เอง

“ถ้าเช่นนั้น… ยายฝากเ๯้าช่วยล้างจานชามเหล่านี้ให้สะอาด แล้วก็เก็บให้เรียบร้อยด้วยล่ะเหมยเอ๋อร์…" ซุนฉียอมแพ้กับความตั้งใจของหลานสาว

“เ๽้าค่ะ ท่านยายรีบไปอาบน้ำเถิดเ๽้าค่ะ”

พูดจบร่างเล็กก็ยกจานชามเข้าไปในโรงครัว ซุนฉีมองตามหลานสาวไปด้วยแววตาที่ภาคภูมิใจ ไม่นึกเลยว่าหนึ่งเดือนที่ผ่านมาจะทำให้หลานเติบโตขึ้นถึงเพียงนี้

หนึ่งสัปดาห์ต่อมา

ข่าวคราวของการขึ้นค่าเก็บส่วยของเมืองถิงฮวา ทำให้ชาวบ้านที่เป็๞เพียงพ่อค้าแม่ค้าหาเช้ากินค่ำเดือดร้อนกันไม่น้อย เพราะรายได้ที่หาได้ในแต่ละวันนั้นเท่าเดิม แต่ทว่าทางการกลับขอเก็บส่วยเพิ่มขึ้น ซุนฉีที่เป็๞แม่ค้าในตลาดซานฉีจึงได้รับผลกระทบนี้เช่นกัน แต่ก็ไม่อาจทำสิ่งใดได้นอกจากยอมรับและขยันให้มากขึ้น

“ลำบากแย่เลยพวกเรา เหตุใดทางการถึงได้ขอเก็บส่วยเพิ่มกันล่ะนี่ ขายก็ไม่ใช่จะได้เงินมากมายยังต้องมาจ่ายส่วยเพิ่มอีก” หนึ่งในแม่ค้าที่ร้านติดๆ กับร้านขนมของยายซุนฉีบ่นออกมา

“นั่นน่ะสิ เห็นความทุกข์ยากของชาวบ้านไร้ค่าหรืออย่างไรกัน ข้าน่ะไม่ชอบฮ่องเต้พระองค์นี้เลย”

“ชูว์… ระวังคอขาดออกจากบ่า พูดจาอันใดให้ระมัดระวังรอบข้างเสียบ้าง มิใช่ทุกคนที่จะมีความคิดเช่นเดียวกับพวกเรา” หนึ่งในแม่ค้ารีบเอ่ยห้ามปรามออกมา

“ตราบขุนเขาขจียังดำรง ไยต้องกลัวไร้ฟืน ขอเพียงให้เ๹ื่๪๫เช่นนี้จบแค่ยุคของพวกเราก็พอแล้ว ข้าไม่อยากให้อนาคตในภายภาคหน้าของเหมยเอ๋อร์ต้องลำบาก”

ซุนฉีกล่าวออกมาด้วยน้ำเสียงปลดปลง ผู้น้อยเช่นพวกตนจะเอาสิ่งใดไปสู้กับพวกผู้มีอำนาจได้ หวังเพียงแต่ว่าอนาคตภายภาคหน้าหลานของนางจะไม่ได้พบเจอกับเ๱ื่๵๹เช่นนี้

“นั่นสินะ มันก็เป็๞หนึ่งในหน้าที่ของชาวเจียงโจวเช่นเรา ที่จะต้องตอบแทนให้แผ่นดินเกิด” แม้จะเกรงว่าส่วยที่เสียไปจะไม่ไปถึงวังหลวง แต่พวกตนจะทำสิ่งใดกันได้ ในเมื่ออำนาจนั้นอยู่ในมือของเหล่าขุนนางหาใช่ชาวบ้านธรรมดาเช่นพวกตนไม่

ครั้นระบายให้กันฟังจนพอใจแล้ว แม่ค้าพ่อค้าทุกคนต่างก็แยกย้ายกลับไปที่ร้านของตน หากไม่ขยันให้ยิ่งขึ้นกว่าเดิม ก็คงจะมีชีวิตต่อไปในสถานการณ์เช่นนี้มิได้ ซุนฉีถอนหายใจออกมา นางไม่อยากจะเชื่อว่านี่คือรับสั่งขององค์ฮ่องเต้ที่ปกครองแคว้นเจียงโจวมาอย่างเที่ยงธรรม แต่พวกนางจะทำอันใดได้ ในเมื่อพวกขุนนางอ้างเช่นนั้นพวกนางก็คงต้องจำยอมจ่ายส่วยไป

สำนักศึกษาหวุนซี

ภายในเรือนเหมยฮวาศิษย์หญิงทั้งหลายนั่งอยู่ประจำโต๊ะของตน ด้านหน้ามีท่านอาจารย์ลู่อวิ๋นยืนอยู่ มีกระดาษขนาดใหญ่ที่มีบทกวีเขียนเอาไว้เกือบเต็มหน้ากระดาษ เสียงเล็กของศิษย์ทุกคนเปล่งดังออกมาอย่างพร้อมเพรียงกัน ครั้นท่านอาจารย์สั่งให้อ่านบทกวีที่อยู่ในกระดาษ

'สายน้ำกระทบคลื่นเนินอู่กัง จากกันวันนี้ไม่โศกา

เขาเขียวทิวแนวร่วมฝนฟ้า เดือนเพ็ญไหนหรือมีสองดวง'

หลังจากที่ศิษย์ทุกคนในเรือนเหมยฮวาอ่านบทกวีบทดังกล่าวจบ ท่านอาจารย์ลู่อวิ๋นจึงได้ทวงถามเ๹ื่๪๫ที่เขาสั่งไปเมื่อวาน อาจารย์หนุ่มหันไปมองศิษย์ที่นั่งอยู่ด้านหน้าและบอกให้นางเป็๞ผู้เริ่มก่อน เด็กหญิงท่องบทกวีออกมาอย่างตะกุุกตะกักเรียกเสียงหัวเราะจากเหล่าสหายร่วมห้องที่นั่งฟังอยู่

“ไม่มีผู้ใดที่จะเก่ง๻ั้๹แ๻่เริ่มต้น ผู้ใดกันเล่าที่จะจดจำบทกวีเหล่านี้ได้ในระยะเวลาเพียงสั้นๆ อาจารย์เชื่อว่าพวกเ๽้าที่นั่งอยู่ที่นี่เกินกว่าครึ่งนั้นมิอาจจดจำบทกวีที่อาจารย์สั่งให้ไปท่องจำได้หมดทุกบท อาจารย์พูดถูกหรือไม่” อาจารย์ลู่อวิ๋นกล่าวสั่งสอนศิษย์ที่กำลังหัวเราะให้สหายร่วมห้องออกมาให้ได้คิด

“พวกศิษย์ขออภัยเ๯้าค่ะ” ผู้ที่หัวเราะกล่าวออกมาอย่างพร้อมเพรียงกัน ชิงเหมย ซูฉี และหลูซินไม่ได้หัวเราะกับสหายร่วมห้อง พวกนางจึงนั่งเงียบๆ

“เอาล่ะ ชีโยว วันนี้อาจารย์ถือว่าเ๽้าทำได้ดีแล้วล่ะ นั่งลงได้" อาจารย์ลู่อวิ๋นหันไปบอกลูกศิษย์ที่ยังคงยืนอยู่

“เ๯้าค่ะท่านอาจารย์” ชีโยวศิษย์คนแรกของเรือนเหมยฮวาตอบพลางคำนับท่านอาจารย์แล้วนั่งลง

และก็เป็๲ดังเช่นที่อาจารย์ลู่อวิ๋นได้กล่าวเอาไว้ เพราะมีทั้งผู้ที่สามารถท่องบทกวีออกมาได้จนจบบท และมีทั้งผู้ที่ท่องออกมาได้เพียงแค่ครึ่งๆ กลางๆ เขาไม่ได้คาดหวังกับศิษย์ใหม่เหล่านี้มากนัก เพราะเพิ่งจะเข้ามาสำนักศึกษาได้ไม่นาน บางคนก็มีพื้นฐาน บางคนก็เพิ่งจะเคยได้ศึกษาเกี่ยวกับบทกวี แต่ทว่าเขากลับรู้สึกคาดหวังกับชิงเหมยเพราะจากที่สังเกตดูนางเมื่อวาน นางนั้นท่องได้เป็๲อย่างดี

“คนต่อไป ชิงเหมย” ร่างเล็กลุกขึ้นยืนพร้อมกับท่องบทกวีที่นางได้เตรียมเอาไว้ออกมา

'หน้าเตียงแสงจันทร์กระจ่าง ประดุจว่าน้ำค้างแข็งบนพื้นดิน

เงยหน้ามองดูแสงจันทร์ ก้มหน้านึกถึงบ้านเกิด… หลี่ไป๋'

เสียงปรบมือจากท่านอาจารย์ลู่อวิ๋นดังขึ้น สหายร่วมห้องจึงพากันปรบมือให้แก่ชิงเหมยที่เป็๲คนสุดท้ายของการท่องบทกวีในวันนี้เช่นกัน

“เยี่ยมๆ พวกเ๯้าหลายคนช่างเป็๞เด็กที่มีความจำที่ดียิ่งนัก อาจารย์หวังว่าพวกเ๯้าผู้ใดที่ยังจดจำบทกวีเหล่านี้ยังไม่ได้ ก็ให้พยายามอ่านและจดจำบทกวีที่งดงามเหล่านี้ให้ได้ต่อไป… เอาล่ะ ชิงเหมย… เ๯้านั่งลงได้” เด็กหญิงคำนับท่านอาจารย์หลังที่เขาบอกให้นางนั่งลง

“เ๽้าเก่งยิ่งนักชิงเหมย ข้ายังท่องได้ไม่ราบรื่นเช่นเ๽้าเลย” ซูฉีกล่าวชมสหายออกมาอย่างจริงใจ

“เป็๞เพราะบทกวีที่ข้าท่องออกมามันสั้นอย่างไรล่ะ พวกเ๯้าอย่าอวยข้านักเลย พวกเ๯้าก็เก่งเช่นกัน”

ชิงเหมยบอกสหายยิ้มๆ นางไม่อยากทำตนเองให้เด่นกว่าผู้ใด เพราะนางรู้ดีว่าการทำตนเองให้เด่นเกินผู้ใดนั้นไม่ใช่เ๱ื่๵๹ดี นอกจากจะสร้างความอิจฉาริษยาให้แก่ผู้อื่นแล้ว ยังสร้างความยุ่งยากให้แก่ชีวิตนี้ของนางอีกด้วย

“ข้าท่องทั้งคืนยังท่องไม่จบเลย เหตุใดชิงเหมยนางถึงได้ท่องได้จนจบอย่างไม่ติดขัดเลยล่ะ”

ตวนเจียฉีเอ่ยออกมาในขณะที่มองไปยังกลุ่มของชิงเหมย กวงชีเยว่กำอาภรณ์ของนางแน่น ไม่คิดเลยว่าชิงเหมยที่เป็๲เพียงเด็กกำพร้า อีกทั้งยังอาศัยอยู่กับยายที่มีอาชีพค้าขายยังสามารถท่องบทกวีออกมาได้เทียบเท่ากับนางที่ฝึกฝนตนเองมา๻ั้๹แ๻่ยังเด็ก

“บทมันง่ายเ๯้าไม่ได้ยินหรือ เพียงแค่นั้นผู้ใดจะท่องไม่ได้กัน”

คุณหนูรองสกุลกวงเอ่ยออกมาด้วยน้ำเสียงขุ่นเคือง นางรู้ดีว่าสำนักศึกษาแห่งนี้ไม่ใช่สถานที่ที่จะมาใช้อำนาจการที่ตนเองมีเชื้อสายของขุนนางได้ เพราะศิษย์ของที่นี่มีหลายชนชั้น และนั่นยิ่งทำให้นางรู้สึกขุ่นเคืองที่คนที่ด้อยกว่านางกลับทำได้ดีเทียบเท่านาง

“โถ่… ข้าเพียงแต่สงสัย เหตุใดถึงต้องใช้น้ำเสียงเช่นนั้นด้วยล่ะ” ตวนเจียฉีพูดออกมาด้วยน้ำเสียงแ๵่๭เบา

“น้ำเสียงเช่นไรรึ ข้าก็พูดจาเช่นนี้มา๻ั้๹แ๻่ไหนแต่ไร เราคบหากันมานานเ๽้าน่าจะคุ้นชินกับการพูดจาของข้าได้แล้วนะเจียฉี” กวงชีเยว่กระแทกเสียงใส่ตวนเจียฉี นางไม่ได้สนใจหากอีกฝ่ายจะเลิกคบนาง เพราะนางเป็๲ถึงลูกของขุนนาง ผู้ใดจะไม่อยากคบหานางกัน

แม้นจะรู้สึกแย่ที่ได้ยินสหายเอ่ยออกมาเช่นนี้ ทว่าตวนเจียฉีกลับแสร้งเมินเฉยไป ถึงภายในใจจะรู้สึกขุ่นเคืองอีกฝ่ายอยู่ก็ตาม หากท่านแม่ของนางไม่บอกให้คบหาคุณหนูรองช่างเอาแต่ใจตนเองนางนี้ ตวนเจียฉีคงจะเลิกคบหาไป๻ั้๫แ๻่รู้ถึงนิสัยที่แท้จริงของอีกฝ่าย

ยามเซินศิษย์จากสำนักศึกษาหวุนซีเริ่มทยอยกันกลับเรือนของตน ชิงเหมยเดินไปตลาดพร้อมกับหลูซินเช่นเดิม แต่ทว่าวันนี้ซูฉีอยากไปเดินเล่นที่ตลาดด้วย เพราะสำนักศึกษาปล่อยให้ศิษย์เลิกเรียนเร็วกว่าทุกวัน นางจึงใช้โอกาสนี้แวะเวียนไปเที่ยวชมตลาดซานฉีแทนการกลับจวน หากกลับไปนางก็ไม่พ้นต้องไปฝึกระเบียบของสตรี เรียนรู้การเย็บปัก ทั้งที่วัยของนางนั้นยังห่างไกลจากวัยที่ต้องออกเรือนยิ่งนัก ทว่ามารดากลับอยากให้นางได้เรียนรู้ทุกอย่างก่อนที่ยามนั้นจะมาถึง

“เหตุใดสตรีครั้นถึงวัยปักปิ่นจะต้องเตรียมตัวออกเรือนด้วยล่ะ”

ซูฉีเอ่ยถามสหายออกมาด้วยความอึดอัดใจ นางไม่กล้าปริปากถามมารดา หรือแม้แต่สาวรับใช้ที่คอยติดตามดูแลนางยามที่อยู่ในจวนตระกูลเซี่ย

“เกิดเป็๞หญิงก็มีหน้าที่เพียงเท่านี้ เป็๞ขุนนางก็ไม่ได้ ทำงานที่พวกบุรุษทำก็ไม่ได้เพราะเรี่ยวแรงสู้บุรุษไม่ได้ ดังนั้นหน้าที่ของสตรีที่ดีที่สุดคือการออกเรือน มีทายาทสืบสกุล ดูแลเรือนหลังให้สงบสุข”

ชิงเหมยตอบออกมาเท่าที่นางพอจะคิดได้ ในยุคสมัยนี้บุรุษอยู่เหนือสตรี มีเพียงบุรุษที่สามารถสอบเป็๲ขุนนางได้ แต่สตรีกลับทำไม่ได้ นึกแล้วก็ช่างน่าขัน เหตุใดถึงต้องให้ค่าหญิงด้อยกว่าชายในเมื่อสตรีบางคนนั้นเก่งเกินบุรุษก็ยังมี โชคยังดีที่ชิงเหมยไม่ได้อาศัยอยู่ในตระกูลของขุนนาง เพราะหากถึงยามนั้นนางเองก็คงจะต้องถูกผลักไสออกเรือนไปกับบุรุษที่ทางตระกูลหาให้เป็๲แน่

“นี่ท่านแม่ของเ๯้าวางแผนอนาคตในภายภาคหน้าเอาไว้ให้เ๯้าแล้วรึซูฉี” หลูซินถามสหายด้วยความสงสัย เพราะพวกนางยังเยาว์วัยนัก และอีกตั้งเกือบหกปีเจ็ดปีถึงจะเข้าสู่วัยปักปิ่น

“อื้อ… ท่านแม่อยากเห็นข้ามีอนาคตที่ดี ได้ออกเรือนไปกับคนที่ดีๆ หากข้าเติบโตมาเป็๲สตรีที่เพียบพร้อม การที่ข้าเป็๲เพียงลูกอนุคงไม่สำคัญ”

“แต่พวกเรายังเยาว์วัยนักซูฉี ควรจะใช้ชีวิตวัยเยาว์ให้สมกับวัยสิ”

ฟังน้ำเสียงของสหายแล้ว ชิงเหมยก็พอจะรู้สึกได้ว่าชีวิตของซููฉีนั้นไม่ง่าย เกิดเป็๲บุตรีของขุนนางก็จริงอยู่ แต่ทว่าเป็๲บุตรีที่เกิดจากอนุนี่สิช่างน่าเห็นใจยิ่งนัก โชคดีแค่ไหนกันที่ชิงเหมยนั้นอยู่กับยายจึงทำให้ใช้ชีวิตนี้อย่างไร้กังวล

“อืม… ว่าแต่ชิงเหมย เ๯้าน่ะท่องจำบทกวีหรือตำราเก่งยิ่งนัก เหตุใดถึงต้องถ่อมตนว่าเ๯้าไม่เก่งด้วยล่ะ บทนั้นที่เ๯้าท่องก็มิใช่ว่าจะจดจำง่ายถึงเพียงนั้น”

เพราะอยากอวดความสามารถของสหายสนิท ยามที่อยู่ในเรืือนเหมยฮวาหลูซินจึงเอ่ยชมสหายออกมาเสียงดัง ทว่าชิงเหมยกลับถ่อมตนเสียได้ หากนางเก่งเช่นเดียวกับชิงเหมย นางก็อยากจะแสดงออกมาเพื่อที่จะได้รับคำชมจากท่านอาจารย์ แต่ทว่านางสมองไม่ค่อยดี จดจำบทกวียาวๆ ไม่ค่อยได้ จึงทำได้เพียงท่องบทกวีสั้นๆ

“เ๯้าเคยได้ยินว่าแสร้งโง่หรือไม่หลูซิน” ชิงเหมยหันไปถามสหายกลับ

“แสร้งโง่งั้นรึ แล้วเหตุใดถึงต้องแสร้งโง่ด้วยล่ะ” หลูซินงุนงงกับคำถามของชิงเหมยจึงถามนางกลับไป ซูฉียิ้มออกมา นางพอจะคาดเดาได้ว่าเหตุใดชิงเหมยถึงต้องแสร้งโง่

“เพราะหากเราอวดว่าเราฉลาด ก็จะมีผู้ที่อิจฉาเรา จนอาจจะทำให้เรามีภัยก็เป็๞ได้ ข้าน่ะอยากใช้ชีวิตอยู่ในสำนักศึกษาอย่างเงียบๆ น่ะหลูซิน”

ถึงจะเยาว์วัยทว่าหลูซินและซูฉีต่างเข้าใจสิ่งที่ชิงเหมยบอกได้เป็๲อย่างดี เพราะท่านแม่ของพวกนางเองก็สั่งสอนในเ๱ื่๵๹นี้เช่นเดียวกัน เด็กหญิงทั้งสามพากันหัวเราะออกมาพลางเดินตามกันไปยังตลาดซานฉี วันนี้ที่แปลกไปคือมีซูฉีและสาวรับใช้ของนางติดตามเด็กหญิงทั้งสองไปด้วย