ตอนที่ 3: การสร้างคลองทดน้ำ ๙๙%
คืนนั้น อาคมพูดคุยกับพ่อคำอย่างดุเดือด เขาอธิบายถึงหลักการ การสร้างคูคลองทดน้ำ ที่ไม่เพียงแต่ขุดเป็ร่องธรรมดา แต่ต้องคำนวณ ระดับความลาดเอียง (Slope) ความกว้าง และ ความลึก เพื่อให้กระแสน้ำไหลได้ช้าพอที่จะซึมซับลงดิน และรวดเร็วพอที่จะไม่ก่อให้เกิดน้ำขังเน่าเสีย
“เราจะทำ ‘คลองไส้ไก่’ สลับซับซ้อนไปทั่วนา” อาคมชี้ไปยังผังที่วาดบนกระดาษหยาบ ๆ “จากนั้น เราจะสร้าง ฝายชะลอน้ำ ขนาดเล็กแบบขั้นบันไดตรงจุดที่น้ำเริ่มไหลลงจากที่ดอน เพื่อลดแรงปะทะของน้ำในหน้าฝน”
พ่อคำฟังแล้วถึงกับงงงวย “ขุดคูให้คดเคี้ยวไปทำไมกัน? สิ้นเปลืองแรงงาน! ชาวบ้านเขาก็ขุดตรง ๆ กันทั้งนั้น”
“เพราะการขุดตรง ๆ ทำให้ดินพังทลายและน้ำไหลเร็วเกินไปจนไม่มีประโยชน์อย่างไรเล่าขอรับ!” อาคมเริ่มใช้ วาทศิลป์ และ ความเด็ดขาด เข้ากดดัน “พ่ออยากให้ที่นาของเราแห้งแล้งต่อไป หรืออยากได้ข้าวเต็มยุ้งฉางแบบ สมบูรณ์แบบ?”
“แต่เราไม่มีเครื่องมือ ไม่มีเงินจ้างคนงาน!” พ่อคำอ้อนวอน
“ไม่ต้องจ้างขอรับ เรามีสองมือ” อาคมตัดสินใจเด็ดขาด “เราจะลงมือทำั้แ่รุ่งสางพรุ่งนี้ พ่อแค่ต้องเชื่อในคำพูดของลูกชายคนนี้ว่า... สิ่งใดที่ข้าตั้งใจทำ ต้องสำเร็จ!”
เมื่อเห็นความมุ่งมั่นที่น่ากลัวของลูกชาย พ่อคำก็จำต้องยอมตาม
รุ่งเช้า อาคมนำพาพ่อคำไปที่ริมแม่น้ำ เขาใช้เชือกหยาบ ๆ และไม้ค้ำเพื่อวัดระยะทางและระดับความสูงต่ำอย่างแม่นยำที่สุดเท่าที่เขาจะทำได้ด้วยเครื่องมือที่มี เขาคำนวณอัตราการไหลของน้ำราวกับกำลังออกแบบระบบชลประทานให้โครงการระดับพันล้านในยุคปัจจุบัน
สองพ่อลูกเริ่มขุดดินแข็งด้วยจอบและเสียมที่เก่าคร่ำครึ อาคมไม่ยอมให้มีจุดผิดพลาดแม้แต่น้อย เขาจะยืนดูทุกครั้งที่พ่อคำจะวางแนวขุด
“พ่อ! ตรงนี้ต้องลึกกว่านี้ ๕ นิ้ว! หากระดับไม่เสมอกัน น้ำจะค้างขังในจุดที่ไม่้า”
“ไอ้หนูอาคม เ้าเคยทำนารึก็เปล่า! ขุดไปเถิดมันก็เหมือนกันนั่นแหละ!” พ่อคำบ่น แต่ก็ทำตามอย่างไม่เข้าใจ
“ไม่เหมือนขอรับ! การทำงานที่ไม่เพอร์เฟค ก็เท่ากับการล้มเหลว!” อาคมสวนกลับอย่างรวดเร็ว
ข่าวการกระทำแปลก ๆ ของลูกชายบ้านคำลือไปถึงชาวบ้านอย่างรวดเร็ว
“ไอ้หนูอาคมมันฟื้นไข้แล้วบ้าไปแล้วรึ? ขุดคลองคดเคี้ยวไปมาเหมือนไส้เดือนเดิน แถมยังทำฝายกั้นน้ำเป็ขั้นบันไดในที่นาตัวเอง!”
ขณะที่ชาวบ้านกำลังวิพากษ์วิจารณ์ด้วยความสงสัย บุหงาก็ได้ยินเื่นี้เช่นกัน
“เด็กหนุ่มที่เพิ่งหายป่วย... แต่กลับกล้าทำอะไรที่แตกต่าง” บุหงาคิดถึงคำอ้อนวอนของตนที่ศาลเ้า
เธอเดินไปที่นาของพ่อคำ เห็นอาคมที่กำลังใช้ดินเหนียวที่เขาขุดได้อัดทำแนวขอบคูคลองให้แข็งแรงขึ้น ใบหน้าของเขาเต็มไปด้วยเหงื่อไคล แต่ดวงตานั้นสว่างไสวไปด้วยความมุ่งมั่นที่น่าประหลาดใจ
“คุณ... ท่านอาคม” บุหงาเรียก
อาคมเงยหน้าขึ้นมอง หญิงสาวที่ยืนอยู่ตรงหน้าผิวพรรณไม่สู้ดีนัก แต่ดวงตาของเธอเต็มไปด้วยความกังวลและความฉลาดเฉลียว
“ขอรับ?” อาคมตอบสั้น ๆ
“ข้าคือบุหงา เป็ลูกสาวนายบ้าน” เธอแนะนำตัว “ที่ท่านทำนี้... คืออะไรหรือขอรับ? ดูแปลกตาไปจากการทำนาของชาวบ้านยิ่งนัก”
อาคมยิ้มอย่างมั่นใจ นี่คือโอกาสที่จะได้ ทดลองวาทศิลป์ ของเขา
“นี่คือ ผังชลประทานเพื่อความยั่งยืน ขอรับ” อาคมกล่าวด้วยน้ำเสียงที่ทรงพลัง “ในไม่ช้า เมื่อน้ำจากแม่น้ำถูกทดเข้ามาในคูคลองนี้ ดินนาของข้าจะไม่แห้งแล้งอีกต่อไป และที่นาของข้าจะให้ผลผลิตข้าวที่สมบูรณ์แบบ ๙๙% ขึ้นไป”
บุหงาอึ้งไปกับตัวเลขและความมั่นใจที่เด็ดขาด
“ท่านมั่นใจเพียงนั้นเชียวหรือ?”
“ข้าไม่เคยทำงานที่ไม่มั่นใจขอรับ” อาคมตอบ “แต่ข้า้าเวลา... และอาจจะ แรงงาน เพิ่ม” อาคมมองบุหงาด้วยแววตาของผู้เจรจาธุรกิจ “หากข้าสามารถทำให้ที่นาของข้าได้ผลผลิตตามที่พูดจริง ท่านจะเชื่อในความสามารถของข้าหรือไม่?”
บุหงากลืนน้ำลายลงคอ นี่คือโอกาสที่เธอเฝ้ารอ!
“หากท่านทำได้จริง... ข้า บุหงา จะเป็คนแรกที่เชื่อมั่นในตัวท่าน และจะทำทุกวิถีทางเพื่อช่วยเหลือท่านขอรับ!”
อาคมยิ้มอย่างพึงพอใจ แผนการปฏิวัติกรุงศรีอยุธยาด้วยความรู้สมัยใหม่... เริ่มต้นขึ้นแล้ว!
1K
