ตอนที่ 5.2 ลานสถิตมรรคา
เงานักดาบฝ่ามือบนเข่าของตนกำแน่นขึ้น ลมหายใจที่ค้างอยู่กลางอกพลันถูกปลด คำตอบของพระองค์มิต่างจากที่เขาและเงาอิสตรีคาดการณ์ ทว่าการได้ยินกับปากของตนเองยังหนักกว่าการคาดเดาในใจหลายเท่า เขาคือผู้ที่ยังหวาดกลัวที่สุดในโต๊ะยาวแห่งนี้
ประวัติศาสตร์ตลอดสี่พันปีแห่งแดนเหนือได้ทิ้งข้อมูลอันมหาศาลเอาไว้ให้กับเหล่าผู้ยิ่งใหญ่ในอนาคตกาล ในขณะนี้เงานักดาบผู้สืบสายเืโดยตรงของจักรพรรดิดาบแห่งแดนเหนือได้ตระหนักถึงความจริงที่ผู้คนลืมเลือนช้านาน
‘เซียนอันตรธาน’
สมองของเขาคล้ายถูกทุบ ตัวสั่น ความคิดแล่นจนเหมือนจะคุ้มคลั่ง
ในประสบการณ์ชีวิตของเขา ความประทับใจเดียวย่อมเป็บิดาผู้เป็ถึงจักรพรรดิดาบ เขามั่นใจในระดับที่ต่อให้บิดาของตนต้องต่อกรกับเซียนสถิตย่อมนับว่าสูสี ทว่าบิดาคือจักรพรรดิดาบ จักรพรรดิดาบมิอาจดึงดวงจิตออกจากร่าง
เงานักดาบฝืนระงับความฟุ้งซ่านพักใหญ่ ท่ามกลางความเงียบ เขาตัดสินใจตามคำถามชี้เป็ชี้ตาย
เขาดึงลมหายใจช้าจนไหล่ค้างยกขึ้น ฝ่ามือกำชายแขนเสื้อแน่น แล้วค่อยปล่อยลมออกทีละน้อย ราวเกรงว่าเสียงลมหายใจของตนเองจะกระทบเสาอากาศของลานนี้แตก เขาค้อมศีรษะลงต่ำ มิใช่คารวะอย่างที่ขุนนางถวายต่อเ้าเหนือหัว แต่ลึกกว่านั้น ราวคนที่ยืนอยู่หน้าวิหารเก่าซึ่งไฟเทียนยังไม่ดับมาั้แ่บรรพบุรุษ ถ้อยคำที่เขาตระเตรียมไว้ในหัวซ้อมแล้วซ้อมเล่ามานับครั้งไม่ถ้วน บัดนี้ค่อย ๆ เคลื่อนจากลำคอออกมา
“ข้าน้อยผู้ต่ำต้อยบังอาจทูลถามพระองค์” เสียงของเขาเรียบเย็นจนแทบเป็เส้นเดียวกับลม “ในใต้ฟ้านี้ สาวก สำนัก หรือนิกายใด ทรงมีพระองค์เป็ประทีป”
ลมที่พัดผ่านโต๊ะยาวพลันชะงัก ใบหญ้าเขียวที่ไหวตามลมหยุดค้างอยู่กลางจังหวะการก้ม ละอองดอกหญ้าที่ลอยปลายอากาศแขวนตัวนิ่งราวเศษทองคำเปลวที่หลุดจากใบโพธิ์เก่า
เิหลงเย่ได้ยินคำถามนั้นชัดเจนทุกพยางค์ ทว่าเขามิได้ตอบทันที สายตาของเขายังคงเลื่อนไปบนทุ่งหญ้าเขียวที่ทอดยาวสุดขอบฟ้า ขอบบัลลังก์ใต้ปลายนิ้วของเขาส่งััที่อุ่นกว่าฝ่ามือเล็กน้อย คำถามของเงานักดาบใช้ภาษาที่หรูเกินไปสำหรับเด็กชาวบ้านในหมู่บ้านบงกชขาวซึ่งเคยฟังพ่อค้าบรรดาศักดิ์เอ่ยกับนายอำเภอ แค่ “สาวก” เขายังจับเค้าได้ “นิกาย” คำนี้เขาเคยได้ยินครั้งหนึ่งจากปากสมณะเฒ่าใต้ต้นโพธิ์กลางลานอาราม เป็คำของพระสมัยก่อนที่ใช้แยกหมู่ของผู้ฝึกตน คำใหญ่ คำหนัก คำที่ไม่ควรเอ่ยพล่อย
‘พวกเขาช่างถามคำถามใหญ่กับข้าจริง ๆ’ ชายหนุ่มคิดอย่างขบขันในใจ 'ในความฝันก็เป็เช่นนี้ เพ้อคุยใหญ่โตได้ตามใจ'
หากแต่เมื่อเขาหันกลับมา ใบหน้าของเงานักดาบยังก้มต่ำอยู่อย่างเดิม เงาอิสตรีก็เช่นกัน ศีรษะของนางก้มต่ำลงอีกเล็กน้อยโดยไม่รู้ตัว ลายแพรเขียวยังเคลื่อนตามลมที่หยุดไปแล้ว ลมหยุด แต่ผ้าของนางยังไหว
เงาชายไหล่ตกที่นั่งห่างที่สุดของโต๊ะ จอกในมือเปล่า ปลายนิ้วเกาะขอบจอกแน่นจนข้อขาว มุมปากของเขากระตุก เงยขึ้นช้า ๆ แล้วก้มลงทันที ราวสายตาตนอาจแตะสิ่งที่ไม่ควรแตะ
เิหลงเย่เห็นทั้งหมดนี้ ทว่ามิรู้สึกอะไรนัก เพียงรู้สึกว่าทั้งสามท่ามากเกินไปสำหรับความฝัน ความฝันที่เคยฝันส่วนใหญ่ของเขาล้วนปนเปื้อนเื่สับสน --- ม้าวิ่ง น้ำท่วม คุณยายร้องเรียก
เขาคิดว่าจะไม่ตอบ ปล่อยให้เงานักดาบรอจนตื่น คำถามที่ยกใหญ่เช่นนี้ เด็กบ้านป่าจะรู้คำตอบใดเล่า ทว่าใจอีกข้างอยากเห็นว่าหากตอบไป เงาทั้งสามจะแสดงอาการอย่างไรต่อ
เขาเอ่ยขึ้นด้วยน้ำเสียงเรียบ ๆ ปลายเสียงเย็นแต่ไม่เร่งร้อน
“ข้าผู้เดียว”
สามคำเรียบ ที่ออกจากปากของเด็กชายเรือนชาวบ้าน ทว่าตกลงบนลานเขียวเหมือนหินก้อนใหญ่ตกลงในบ่อลึก
ทั่วทั้งลานพลันหยุดนิ่ง
ใบหญ้าที่ค้างกลางจังหวะมิได้คลายตัวคืน ละอองดอกหญ้าซึ่งแขวนอยู่ในอากาศมิได้ร่วงลง ราวกาลเวลาเองรับรู้ถ้อยคำนั้นแล้วยังไม่อาจตัดสินใจว่าควรเดินต่ออย่างไร
เงานักดาบที่ค้อมศีรษะอยู่ มิได้เงยขึ้น ฝ่ามือที่เคยกำชายแขนเสื้อบัดนี้กดลงบนเข่าจนข้อนิ้วของเขาขาวซีด ไหล่ของเขามิได้ยุบลง หากกลับเกร็งขึ้นทีละน้อย ลมหายใจของเขาที่ก่อนหน้านี้ค้างอยู่กลางอก บัดนี้ค้างนานยิ่งขึ้น
เงาอิสตรีที่ก้มต่ำอยู่ ความสั่นของนางมิได้หยุด หากเพียงเปลี่ยนจากผิวลงไปลึกในกระดูก ลมหายใจของนางสั้นและตื้น สายตาของนางจ้องอยู่ที่ใบหญ้าใบเดียวเบื้องหน้าตน นิ่งจนเหมือนเกรงว่าหากเลื่อนสายตาแม้เพียงนิด ดวงตาของนางจะเห็นสิ่งซึ่งผู้ใต้ฟ้ามิควรเห็น ฝ่ามือสองข้างที่เคยกำชายแขนเสื้อบัดนี้กำแน่นยิ่งขึ้น จนรอยพับของผ้ายับเป็เส้นลึก
เงาชายไหล่ตกฝั่งปลายโต๊ะ จอกในมือของเขาตกลงโดยไม่รู้ตัว แต่จอกเปล่ามิอาจให้เสียงเมื่อกระทบโต๊ะไม้ มันเพียงกลิ้งเบา ๆ แล้วหยุด เขามองตามจอกใบนั้นชั่วครู่ มุมปากของเขาแย้มขึ้นเล็กน้อยราวจะหัวเราะ ทว่าเสียงหัวเราะมิออกมา เพียงไหล่ของเขาสั่นคล้ายจะร้องไห้ ทว่าน้ำตาก็มิออก เขายังไม่อาจตัดสินใจว่าตนกำลังรู้สึกอะไรกันแน่
เิหลงเย่สังเกตทั้งหมดนี้โดยมิได้ตั้งใจ ทว่าบางสิ่งในการตอบสนองของทั้งสามทำให้เขาขมวดคิ้วเล็กน้อยในใจ
ในหมู่บ้านบงกชขาว เมื่อเขาเอ่ยอะไรออกไปในวงเด็กหรือวงผู้ใหญ่ มีรูปแบบที่จะตามมาเสมอ --- เสียงหัวเราะเยาะของเด็กผู้ที่ไม่เห็นด้วย หรือคำไล่ออกจากวงของผู้ที่ถือสาเื่เสียงลมปากเด็ก แต่เงาทั้งสามที่นั่งร่วมโต๊ะนี้ มิได้หันมองกัน มิได้ส่งสายตาแลกกัน มิได้แม้กระทั่งกระแอมเล็กน้อยเพื่อให้บรรยากาศเบาลง พวกเขาเพียงรับถ้อยคำของเขาไว้แล้วเก็บไว้ภายในร่างของแต่ละคน ราวคนที่ถือสิ่งหนักเกินสามัญในมือ มิรู้ว่าควรวางลงที่ใด ก็มิอาจถือไว้ต่อนาน
ไม่เพียงเท่านั้น ฝ่ามือของเขายังคงร้อนจากที่วางบนขอบบัลลังก์ ปลายเท้ายังรับน้ำหนักของพื้นเขียว ขมับยังรับลมเย็นที่พัดผ่านเมื่อครู่ ผัสสะเหล่านี้ไม่จางเหมือนเศษภาพของความฝันธรรมดา
‘ความฝันมิควรเป็เช่นนี้กระมัง’ ใจของชายหนุ่มสะดุด เพียงเล็กน้อย ถึงกระนั้นก็สะดุด
ขณะนั้นเอง ลมหนึ่งสายซึ่งหยุดนิ่งไปนานพลันคืนกลับมา ใบหญ้าที่ค้างกลางจังหวะคลายตัว ละอองดอกหญ้าที่แขวนในอากาศร่วงลงสู่พื้นเป็เส้น ทว่าครั้งนี้ ลมที่กลับมามิใช่ลมที่พัดผ่านลาน
มันคือลมที่เคยพัดในเรือนของเขา
ขอบฟ้าเริ่มจางลง ทุ่งหญ้าเขียวบางลงทีละชั้น เหมือนสีที่ถูกน้ำชะออกจากผ้าทีละริ้ว โต๊ะไม้ยาวจางตัวจนมองทะลุได้ บัลลังก์ใต้ตัวเขาเปลี่ยนเนื้อััจากไม้ขัดเงาเป็ฟางที่อัดแน่น
เงาทั้งสามมิได้สลายพร้อมกัน เงานักดาบเลือนเข้าไปในแสงอ่อนก่อน ทิ้งเสียงลมหายใจครั้งสุดท้ายไว้ ตามด้วยเงาอิสตรี ลายแพรเขียวของนางหลอมเข้ากับหญ้าที่จางหาย เงาชายไหล่ตกอยู่นานกว่าทั้งสอง เขาจ้องมองหัวโต๊ะเป็ครั้งสุดท้าย ก่อนจางตัวเข้าไปในขอบของลานที่กำลังหุบเข้าหากัน
ดุจน้ำที่ลดระดับ ดุจหมอกที่ละลายเมื่อแดดส่อง ลานสถิตมรรคาคืนกลับสู่ผู้ครองของมัน
เสียงสุดท้ายที่เิหลงเย่ได้ยินก่อนภาพทั้งหมดมลายไปสิ้น มิใช่เสียงลม มิใช่เสียงคำถาม
เป็เสียงไก่ขัน
เสียงนั้นเริ่มจากที่ไกล แล้วค่อยใกล้เข้ามา ใกล้เข้ามา จนเหมือนอยู่ติดผนังเรือน
เขาลืมตา
คานไม้ของเรือนพาดอยู่เหนือศีรษะ เนื้อไม้สีน้ำตาลเข้มมีรอยร้าวเส้นเล็กที่เขาคุ้นมาั้แ่จำความได้ แสงตะวันต้นยังไม่แรง สลัวเข้ามาทางช่องระหว่างฝาไม้กับขื่อ จับฝุ่นผงในอากาศให้เห็นเป็ริ้วบาง ๆ เสื่อฟางใต้ร่างยังเก็บความเย็นของราตรีไว้บางส่วน ฝ่ามือของเขาที่วางอยู่บนเสื่อััได้ทั้งสองอย่างพร้อมกัน --- ความเย็นของฟางที่ยังไม่อุ่น และไออุ่นจาง ๆ ที่เพิ่งจากบัลลังก์ในใจของเขามา
เขานอนนิ่งอยู่ครู่หนึ่ง ฟังเสียงไก่ขันต่อเนื่องเป็วง ตัวแรกขันจบ ตัวที่สองรับ ตัวที่สามอยู่ไกลออกไปทางขอบป่า เสียงคุ้นเคยทุกเช้า เป็เสียงที่บอกว่าตะวันได้ก้าวข้ามขอบเขาลูกที่อยู่ทางทิศตะวันออกของอารามแล้ว
เิหลงเย่ลุกขึ้นนั่งหลังตรง เขายกฝ่ามือปัดผ้าห่มพับเก็บไว้ที่หัวเสื่อตามเคย ทว่าวันนี้การเคลื่อนไหวของเขาช้ากว่าปกติเล็กน้อย เพราะปลายนิ้วของเขายังจำััของขอบบัลลังก์ไม้ขัดเงาที่แตะอยู่จนกระทั่งครู่เดียวก่อนหน้านี้
‘แปลก’ ชายหนุ่มคิด ทว่ามิได้ขบคิดต่อ เขามิใช่คนที่ไล่ตามคำถามของตนเอง การงานในเช้าวันใหม่ไม่รอใคร
เขาผูกผ้าคาดเอวให้แน่น ตรวจมีดพับและเชือกปอในถุงผ้าเล็ก แล้วเดินไปที่บ่อหน้าเรือน ตักน้ำด้วยกระบวยไม้ไผ่ ล้างหน้า ลูบศีรษะ ล้างมือ น้ำหยดจากปลายนิ้วลงพื้นดินดังติ๋ง ๆ เป็จังหวะคุ้นเคย
เขายกคานหาบขึ้นพาดบ่า ถังไม้สองใบห้อยแกว่งเบา ๆ เสียงเชือกปอเสียดหูก้องในเรือน ประตูไม้แอ่นตัวครืนเมื่อถูกผลักออก สายลมต้นวันแทรกเข้ามาเต็มใบหน้า เย็นสดจนตาสว่าง
ทางดินทอดผ่านลานต้นโพธิ์ใหญ่กลางเขตอาราม ใบโพธิ์เขียวสดในแสงเช้า เงากิ่งใหญ่ทอดเป็ลายบนพื้นที่ถูกกวาดสะอาด ใต้ต้นโพธิ์มีกองใบไม้แห้งกวาดรวมไว้ ข้างกองใบไม้คือสมณะเฒ่าที่กำลังกวาดต่อ ผ้าจีวรสีกรักทอดถึงข้อเท้าเปล่า มือทั้งสองจับด้ามไม้กวาดอย่างมั่นคง ส่งเสียงซู่สั้น ๆ เป็จังหวะ
เิหลงเย่เดินผ่านโดยมิได้หันมอง สมณะเฒ่ามิได้เงยมองเช่นกัน ที่นี่ไม่มีใครต้องเอ่ยอะไรกับใครก่อนตะวันขึ้นเต็มฟ้า การงานของตอนเช้าพูดแทนได้ทั้งหมด
เขาเดินพ้นกำแพงเตี้ยที่กั้นเขตอารามจากทางลงหุบเขา เท้าซ้ายเหยียบหินก้อนเล็กตรงเส้นแบ่ง แล้วก้าวขวาสู่ทางดินภายนอก
หลังเิหลงเย่พ้นเขตอาราม ไม้กวาดในมือสมณะเฒ่าหยุดกลางจังหวะ เพียงครู่ แล้วกวาดต่อ
ทางลงหุบเขาเลียบไผ่หนาสองข้าง แสงเช้าผ่านใบไผ่ลงมาเป็ลำเฉียง ๆ พื้นดินยังชื้นจากน้ำค้างเมื่อคืน รองเท้าฟางดูดความเย็นเข้าฝ่าเท้าทุกก้าว
เิหลงเย่ก้าวไปเรื่อย ๆ เท้าซ้ายสลับขวาเป็จังหวะที่ร่างจำได้โดยไม่ต้องคิด
ทว่าในระหว่างจังหวะนั้น มีบางอย่างที่ตามเขามาด้วย
ปลายนิ้วของเขายังจำขอบบัลลังก์ไม้ขัดเงา ขมับยังจำลมที่หยุดนิ่ง หูยังจำเสียงสามคำที่ออกจากปากของตนเอง ผัสสะเหล่านี้เก็บตัวอยู่ในร่างของเขา รออยู่ตรงไหนสักแห่งใต้กระดูก
เขาก้าวข้ามรากไม้ใหญ่ที่โผล่พ้นทางตามเคย ลำธารเบื้องหน้าเริ่มได้ยินเสียง จากกระซิบลึกกลายเป็เสียงครืนแน่น
เขาวางคานหาบลง ก้าวลงน้ำให้ไหลแตะข้อเท้า น้ำเย็นจัดในต้นวัน เขาเอียงปากถังให้จมน้ำ ฟองอากาศเล็ก ๆ ผุดขึ้นจากปากถังเป็เส้น น้ำไหลเข้าจนเต็ม เขายกขึ้นวางบนหินริมฝั่ง
ขณะนั้นเอง แสงตะวันแรกที่ผ่านยอดเขาทางทิศตะวันออกตกลงบนผิวน้ำในถังแรกของเขา แสงนั้นแตะผิวน้ำที่ยังไหวเป็วงเล็ก ๆ จากการเอียงเทเมื่อครู่ ผิวน้ำสะท้อนแสงตะวันคืนสู่หน้าของเขาเป็ริ้วเล็ก ๆ ที่เลื่อนช้า ๆ
เิหลงเย่นิ่งดูริ้วแสงนั้นชั่วครู่ ปลายนิ้วของเขาแตะขอบถังโดยมิรู้ตัว เนื้อไม้ขรุขระของถังคุ้นเคยกับฝ่ามือของเขามาั้แ่อายุยังน้อย แต่ในจังหวะนั้น ขอบไม้ของถังให้ความรู้สึกบางอย่างซึ่งใกล้เคียงเล็กน้อยกับขอบบัลลังก์ที่เขาแตะเมื่อครู่ในห้วงของฝัน
ริ้วแสงบนผิวน้ำค่อย ๆ สงบลง เมื่อหยุดสนิท ผิวน้ำในถังเปล่งเป็แผ่นเรียบ สะท้อนใบหน้าของชายหนุ่มกลับขึ้นมา ไม่ผิดจากเช้าวันใด ๆ ตลอดสิบสี่ปีที่ผ่านมา
เขายกคานหาบขึ้นพาดบ่า เริ่มเดินกลับขึ้นทางเดิม