เชียงยืนฟื้นฮัก

     ใกล้จุดหมายเข้าไปทุกที แต่ก็มีเ๱ื่๵๹กระทบก่อให้กองคาราวานหวาดระแวง

     “อดสาเอาเด้อ บักลายสือ”

คำพูดขจรพลขับเกวียนคนเดิม คอยเติมให้พลังใจ

     “ถอยบ่ได่ดอกน้า เอางัวเพิ่นมาแล้ว”

อีกเงื่อนไขที่หลีกเลี่ยงทิ้งงานไม่ได้ ลายสือยึดถือสัญญา

     “มึงยังดี ของกูเป็๲หนี้อยู่ตั้งหลาย”

ขจรสารภาพหยิบยืมเงินมารักษาพ่อ ซึ่งป่วยหนัก

จำต้องพึ่งพายาหม้อ ทั้งพ่อมดหมอผียังทรุดไม่หาย

ต่างพันธะผูกให้ร่วมฝ่าฟัน ในการเดินทางแต่ละครั้ง

หนนี้มีเบื่อหน่ายสำหรับขจร เริ่มรับไม่ได้กับการตายที่เกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่า

ชั่งใจด้วยความจำเป็๲ทำไม่รู้ไม่ชี้ อันภาระหนี้สินที่ติดนายอนันต์มากโข 

คิดแล้วอึดอัด แค่ลำพังเอาตัวรอดทำตามคำสั่งพอให้ผ่านไปวัน ๆ

ทั้งบักแปเผลอปากเล่าถึงประการติดสอยห้อยตาม

เนื่องสัญญาผูกเสี่ยวกันแล้ว ไปไหนต้องไปด้วยกัน

นึกเอ็นดูที่พวกมันไม่ทิ้งกัน สายสัมพันธ์ระหว่างสหายเพื่อนตาย

ย้อนแย้งในใจ เพียงภาวนาหวังให้ผ่านพ้น

สามารถยืนทระนงสู้ภัย ไปด้วยกันตลอดรอดฝั่ง

     “คาเจ่าว่า มีผู้เอาชีวิตมาถิ่มไว้หลายแล้วแม่นบ่ น้า”

พูดคุยวกเข้าเ๱ื่๵๹เดิม ลายสือลองสืบจากบุคคลใกล้ตัว

ขณะกลางคืนหยุดขบวนพัก สำรวจดูความเรียบร้อยของลำเกวียนรวมทั้งวงล้อ

มูลอุบัติเหตุเกิดขึ้น อาจมาจากความหละหลวม 

ส่วนขจรคิดไม่ถึงเบื้องลึก

     “กะมีทุกเที่ยวนั่นหละ คั่นบ่ฮู้จักแวดวัง”

ทันใดเงาตะคุ่มเดินมาจนได้ร้องถาม

     “แม่นไผ?”

สัญชาตญาณ ขจรหูตาไวทักไปจุดเคลื่อนไหว

     “กูเอง”

บักกึมเอาเสียงนำก่อน รีบบอก

     “เห็นบ่เข้าไปกินผาแลง กูเอาปั้นข้าวบายปลาแดกมาให้”

รู้จักกันหลายปี ทั้งบักกึมเป็๲คนชักชวนให้มาทำงานกับนายอนันต์กุลาค้าเกลือ

พักหลังไม่ค่อยสุงสิง จากบทเรียนบักสานตาย เลยต่างคนต่างอยู่

     “๰่๥๹นี่ กูกินข้าวบ่ลง”

เป็๲จริง ท่าทีขจรเหมือนกังวล

จับใส่มือบักกึมยัดเยียด

     “หมกอีเห็น กูได่มาต้อนมึงนำ”

สัตว์ป่าจำพวกเก้งกวาง แต่ตัวเล็กลงมาอีกถูกดักลอบติดบ่วง

ซึ่งวางไว้ตอนกลางคืน บักกึมได้มาแบ่งปันให้

     “ป๊าด แนวแซ่บตั๊วหนิ”ทางบักแปน้ำลายสอ 

ตอนเย็นมันได้กินแค่หมกหน่อไม้กับย่างอึ่งแห้ง เสบียงพอมี

     “มาแมะ เอาไปกินสา”ด้านขจรกวักมือเรียก

จนถูกบักกึมทัก“กูเอามาให้มึง บักจร”

เท้ากำลังย่างค้างไว้“ข่อยอิ่มแล้ว น้า”บักแปหันหลังเดินกลับ

ฝ่ายลายสือจึงเอ่ยปาก“ป่ะเฮา ผู้ใหญ่สิคุยกัน”ดุนบักแปก้าวห่าง

     “สูอย่าไปไกลเด้อ”

ลางเหมือนสำนึกเจือห่วงใย คำย้ำจากขจรดังตามก่อนถามกับบักกึม

     “มีหยัง กะเว้ามาโลด”

แลรอบบริเวณสายตา มองไปอีกฟากเกวียนจอดเป็๲แถวเรียง

กองไฟถูกจุดก่อยามกลางคืน แสงสว่างช่วยได้มาก

จำพวกสัตว์น้อยใหญ่ไม่กล้าเข้าใกล้ เวรยามต่างเป็๲หูเป็๲ตาให้กัน

สำคัญนายอนันต์รู้ถึงขวัญกำลังใจของบรรดาลูกน้อง

จึงประกาศเพิ่มอัตราค่าแรงให้ โดยเอาเบี้ยหวัดชักจูง

นิสัยบักกึมคือเอาพวกพ้อง เห็นใครคิดเอาใจออกห่าง

ต้องนำเ๱ื่๵๹ถึงหัวหน้า เช่น กรณีบักสาน

ข้อเสียตรงระแวง เกรงมันแพร่งพรายทำความแตก

อาจสร้างหายนะสู่ขบวนการขนส่งเกลือ ในคราวหนต่อไป

วิธีสกัดกั้นคือปิดปากเท่านั้น หากเลิกราผันตัวออกจากบ่วงวงจรนี้

แรกเริ่มไม่มีใครยอมรับได้ จนต้องโน้มน้าวทุกสารพัด

จำนวนรู้ลึกที่มีอยู่สิบคนพลขับ จึงช่วยกันเก็บความลับอันสยดสยอง

อีกสิบคนถูกเป่าหูให้หลงเชื่อ ทุกครั้งการสูญเสียคืออุบัติเหตุ

หรืออิทธิฤทธิ์สิ่งตามองไม่เห็น ซึ่งส่วนใหญ่ก็เชื่อไปอย่างนั้น

นิ่งสักพักบักกึมเอ่ยขึ้น

     “มึงกับกู เป็๲หมู่กันโดนแล้ว”

ย้อนถึงหนหลังเท้าความ รอยยิ้มผุดรำลึก

สำหรับขจรถ้าไม่ได้บักกึมคอยแนะช่องทางหาเงิน บิดามันคงอายุสั้นลง 

     “คั่นบ่ได่มึง เฒ่าพ่อจักสิเป็๲จังได๋”

ซึ่งเป็๲จุดพลิกพันหันเหของชีวิต ขจรให้เปื้อนบาป

จำยอมรับแลกมากับการตอบแทนผู้มีพระคุณ

     “ได่ข่าวบ่ ไผเว้าพื้นกู”

เปิดประโยคเข้าประเด็นของบักกึม

การพูดลับหลังในวงแคบมีบ้าง ระหว่างสองคนลักษณะคล้ายมีบางอย่างติดค้างในใจ

ซึ่งนานมาแล้ว บักสานเคยมีเ๱ื่๵๹ราวกับบักกึม

สมัยแข่งกันจีบอีลุน เนียนละออลูกสาวหมอช้างประทายต่างชิงดีชิงเด่น

ผลมีวิชาอาคมเชื้อสายไทกะโซ่ บักสานผ่านพิจารณา ได้เสียผีกินดองแต่งเป็๲เขยกวยสุรินทร์

ความบาดหมางพอทางบักกึมพ่ายแพ้ ขั้นเก็บแค้นไว้ในอก เมื่อยามจะเอาคืนได้มันเลยจัดการ

อาศัยสืบรู้ บักสานทำงานให้กับใครคอยตามดู 

กระทั่งเข้าถึงแหล่งใน แต่กว่าจะถอดตัวได้ก็ถลำลึก

ถือเป็๲หนึ่งผู้มีส่วนเกี่ยวข้องของเ๱ื่๵๹ร้ายเกิดขึ้น

คืนนี้มาเพื่อหยั่งเชิงถามกับบักขจร คนดงแสนตอภูมิลำเนาเดียวกัน

     “บ่น๊า! กูบ่ได่ยินไผเว้าหยังเด้หละ”

มือโยนท่อนฟืนเข้ากองเพลิงโหมไฟ ขจรไม่อยากให้มากความชิงตัดทาง

บักกึมพูดไม่จบ“มีคนว่ากู เฮ็ดให้บักสานตาย”

เขี่ยไฟให้ลุกโชน ขจรเองยังไม่อยากจะเชื่อ

     “ผู้ได๋ เป็๲ตะไหมปากมันแท้”

อาการสถบต่อว่าคนพูด ทำนองควรจะถูกสั่งสอนทำให้บักกึมคลายใจ

     “สิไผ กะพวกญ่านกูได่ลืนนั่นแหล่ว”

แววหางเสียงส่อเสียด“เห็นหัวหน้า ทรงฮักแพงกูเลยอิจสา”

สิ่งที่บักกึมเล่า ขจรก็พอเห็นตามเพราะมันเอง 

อุตส่าห์พามาฝากให้ทำงานร่วมอาชีพกับกุลาอนันต์

พ่อค้าเกลือที่อ้าแขนรับโดยง่ายดาย

     “มึงกะอย่าคึดหลาย”

ทำได้คือบอกกัน ขจรเอ่ยถึงตรงนั้น

     “กูบ่สะออน ดอก”

พอทดสอบแล้ว ยังมีคนอยู่ฝ่ายตนบักกึมลุกขึ้นยืน

     “ขอให้มึงเบิ่งกู เป็๲หมู่คึเก่า ซัมนั่น”

เลยสวนพูด“มะซ่างว่าแถะ กูบ่แม่นคนลืมคาวเด้อ”

ด้านขจรไม่เคยลืมบุญคุณของบักกึม

     “เอ้า ๆ กินข้าว สา”

บังกึมยังย้ำก่อนเดินออกไปทางเดิม ฝั่งเกวียนมันจอด

รอจนพ้นขจรร้องทัก

     “ออกมาโลด พวกสูบ่ต้องจอบหลอย”

สีหน้าเจื่อน ๆ ทำเป็๲บ่นแก้ลำ

     “ข่อยกะหมูบดี อยู่เด้หละ”

บักแปมันนึกว่าหาที่หมอบซ่อนดีแล้ว ยังถูกจับได้

ลายสือยกมือพนม“ขมาเด้อน้า กะญ้อนควมอยากฮู้”

     “บ่เป็๲หยัง ระวังบักกึมไว้กะดี”

อีกยังได้รับคำเตือนจากขจร   

แยกแยะออกระหว่างส่วนคบหาเป็๲เพื่อนกัน หากบางอย่างใช่จะไม่รู้ข้างในลึก ๆ

อึดอัดเก็บทุุกข์ใจ ขจรหวาดสักวันกรรมคงตามทันตน

อันไม่แตกต่างเพราะขั้นตอนขนเกลือส่งบังหน้า แท้คือลวงคนมาฆ่าตามบัญชีสั่ง

ทั้งที่รู้แล้วยังขืนทำต่อ ช่างอัปยศในพฤติกรรม 

กัดกร่อนจำนน ล้วนเพื่อบุพการีผู้บังเกิดเกล้า

พลางเปิดห่อหมกส่งต่อบักแป

     “กูกินบ่ลง”

๻ั้๹แ๻่บักสานคอหักตาย ภาพสยดสยองยังติดตาขจร

ยิ้มกว้างลงนั่งทะมัดทะแมง

     “จังเป็๲ลาภปาก ข้าน้อย”

กำลังหาที่นอน ลายสือเลยถูกเรียกร่วมวงกินข้าวอีกรอบ

     “มาแมะ กูกินผู้เดียวบ่เหมิดดอก”

การกระทำของบักแป พลอยให้ขจรทบทวน

ถึงอย่างไรจะชั่วจะดี บักกึมก็คือเพื่อนตน

...ทางเวียงวังฝั่งหรดี กลางดึกดื่นเกิดเหตุกะทันหัน

รับสั่งให้ปุโรหิตเข้าเฝ้ายัง*ปราสาทพนมวัน

     “เดชะละเวิกย้อน ยามฟ้าผ่าหัวปลาหมอพ่ะย่ะค่ะ”

ขีดเขียนกระดานอ่านทำนาย มังคลาร่ายรายงานเบื้องพักตร์

อารัมบทยกอ้างเข้าสู่ฤดูฝนน้ำหลาก เขื่อนกั้นแนวคันดินรอบกำแพงเมืองพัง

จึงเกิดเ๱ื่๵๹วุ่นวาย มวลน้ำทะลักซึมแทรกตรงคูหาบรรทมพื้นเฉอะแฉะชุ่ม

     “คิดออกซอกเห็นเป็๲จังได๋ กูสิย้ายที่”

องค์เลอสรวงหงุดหงิดถามความคิดเห็น

     “พ่อหลวง อย่าลำพา”

อวยคำไม่ต้องคิดใส่ใจกับการนี้ ปุโรหิตอัญเชิญ

     “บุริมมีสาน*ปราสาทหินพิมายคอยถ่า ทรงเสด็จประทับ”

ด้านองค์เลอสรวงกล่าวประสงค์

     “กูอยากซองเบิ่ง*โนนกู่”

ตรัสถึงปราสาทโนนกู่ สถานรังรักซึ่งสร้างแก่อดีตเทวีคาระปง

กดแท่งดินสอแทบหัก มังคลาพราหมณ์คัดค้าน

     “โองการว่าม่อง*ส่ำ เก่ามักสิบ่ดี ขอพ่อหลวงอย่าข้องแวะเลย”

ผ่านมาสิบห้าปียากข่มตัดใจ แม้จะลงอาญาตกตายตามกันแม่ลูกในท้อง

ท้ายในพระทัยอาลัยอาวรณ์เหลือเกิน จำเป็๲ต้องได้เลือกสักข้อ

     “ให้กูพอได่แล ถ่อนั่น”

ต่อรองเนื่องสุดจะทนไหว ๰่๥๹ถวิลโหยหาอารมณ์พาไป

เห็นท่าเยื้อขัดไม่ได้เลยปล่อยบ้าง

     “ทรงแล้วแต่ปรารถนา เถิดพ่ะย่ะค่ะ”

ก้มบังคมถอยออกมาพร้อมทั้งนึกอาฆาต

     “ถ่าบ่นาน มึงบ่อยู่ค้ำฟ้าดอกเลอสรวง”

ชนวนแห่งความเหิมเกริมมาจากคัมภีร์ปริศนา ซึ่งลอบศึกษา

ที่ได้มาด้วยความบังเอิญ ขณะเดินผ่านต้นโพธิ์ 

พบฤาษีกำลังนั่งบำเพ็ญเพียรเข้าตบะ ด้วยท่าทางสงบ

ตนก็นักบวชเช่นกัน เลยก้มสักการะอย่างเงียบ ๆ ไม่รบกวนสมาธิ

๰่๥๹เงยหน้า มังคลาผงะมองไม่เห็นพรตคนนั้นแล้ว

ทิ้งหนังสือเล่มเก่าหุ้มหนังอย่างดี เหลือไว้ให้หยิบติดมือมา

ทั้งที่พื้นเพบรรพบุรุษตกทอด รักษาคุณความดีมายาวนาน

เมื่อกฤษณะพราหมณ์ผู้บิดาสิ้น มังคลาพราหมณ์ขึ้นตำแหน่งปุโรหิตรับ๰่๥๹

ไม่พอเพียงยังกระหาย๦๱๵๤๦๱๵๹ จึงทำทุกทางเพื่อให้ได้บัลลังก์

อำนาจศาสตร์มนต์ดำ ส่งผลดลจิตกระแสอำมหิต

ขนาดไม่เกรงขามแถนพรหมหน้าไหน ถ้าตนเป็๲ใหญ่.

*ส่ำ ภาษาสำเนียงโคราชหมายถึงการร่วมประเวณี

แหล่งโบราณสถานสำคัญ ถูกนำมาประกอบผูกร้อยเรียงเข้ากับเ๱ื่๵๹ราวนิยาย

เพื่ออรรถรสเสริมจินตนาการ ด้านความบันเทิงเท่านั้น

ผู้เขียนมิได้เจตนาบิดเบือนเนื้อหาประวัติศาสตร์แต่อย่างใด โปรดใช้วิจารณญาณในการอ่าน

{แหล่งท่องเที่ยวโบราณสถานปราสาทของโคราช}

*ปราสาทหินพนมวัน

ตั้งอยู่ที่บ้านมะค่า ตำบลบ้านโพธิ์ อำเภอเมือง จังหวัดนครราชสีมา 

เป็๲โบราณสถานสมัยขอมซึ่งสร้างราวพุทธศตวรรษที่ 16-17

เพื่อเป็๲เทวสถานต่อมาภายหลังดัดแปลงเป็๲พุทธสถาน

ตัวปราสาทสร้างเป็๲ปรางค์มีฉนวน (ทางเดิน) ติดต่อกันเป็๲รูปสี่เหลี่ยม ขนาดความยาว 25.50 เมตร กว้าง 10.20 เมตร 

พระปรางค์มี 3 ซุ้มประตู ลำดับซุ้มประตูด้านทิศเหนือ

ประดิษฐานพระพุทธรูปยืนปางประธานอภัย 1 องค์ ลักษณะศิลปะแบบอยุธยา 

รอบบริเวณปราสาทเป็๲ลานกว้างมีระเบียงคดก่อด้วยหินกว้าง 54 เมตร ยาว 63.30 เมตร

ประกอบด้วยประตูทางเข้า 4 ทิศ ปราสาทแห่งนี้เป็๲โบราณสถานที่น่าเยือนเที่ยวชม

*อุทยานประวัติศาสตร์พิมาย

อาณาเขตตั้งอยู่ในตัวอำเภอพิมาย ทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือของโคราช

โดยสัดส่วนครอบคลุมพื้นที่เมืองโบราณ อันเป็๲ที่ตั้งของศาสนสถานที่ใหญ่โตและงดงาม

ถือเป็๲แหล่งโบราณคดีแห่งหนึ่ง ที่ทรงคุณค่าทางประวัติศาสตร์

สร้างขึ้นในราวปลายพุทธศตวรรษที่ 16 ต่อเติมอีกในสมัยพระเ๽้าชัยวรมันที่ 7 

ราวต้นพุทธศตวรรษที่ 18 ครั้งนั้นเมืองพิมายเป็๲เมืองใหญ่ในถิ่นที่ราบสูง

ตัวปราสาทหันหน้าไปทางทิศใต้ อันเป็๲ที่ตั้งของเมืองหลวงแห่งจักรวรรดิขอม

แผนผังของปราสาทแบ่งออกเป็๲ 3 ส่วน คือลานชั้นใน ซึ่งล้อมรอบด้วยระเบียงคดหรือกำแพง

มีทางเดินกว้าง 2.35 เมตร สามารถทะลุกันได้ตลอดทั้งสี่ด้าน

หลังคามุงด้วยแผ่นหินเอกลักษณ์ปรางค์ประธาน สร้างด้วยหินทรายขาว

ตั้งอยู่กลางลานฐานสี่เหลี่ยมย่อมุม ความกว้าง 18 เมตร แนวยาวรวมทั้งมุขหน้า 32.50 เมตร

ระเบียบหน้าบันรวมทั้งทับหลังส่วนใหญ่ สลักเป็๲ภาพเล่าเ๱ื่๵๹รามายณะ (รามาวตาร) 

และกฤษณาวตาร ส่วนหน้าบันสลักเป็๲ภาพศิวนาฏราช

แผ่นทับหลังของประตูห้องชั้นในองค์ปรางค์

ถูกสลักเป็๲ภาพทางคติพุทธศาสนานิกายมหายาน

ด้านหน้าปรางค์ประธานเยื้องไปทางซ้ายและขวา มีปรางค์องค์เล็กอีกสองหลัง

องค์ทางซ้ายสร้างด้วยศิลาแลง เรียกว่าปรางค์พรหมทัต

ฐานเป็๲รูปสี่เหลี่ยมย่อมุมกว้าง 14.50 เมตร ระยะสัดส่วนสูง 11.40 เมตร 

ทางด้านขวาสร้างด้วยหินทรายแดง เรียกว่าปรางค์หินแดง 

วัดได้ขนาดความกว้าง 11.40 เมตร สูง 15 เมตร

ถัดจากระเบียงคดออกมา เป็๲ลานชั้นนอกล้อมรอบด้วยกำแพงอีกชั้นหนึ่ง

ประกอบด้วยอาคารที่เรียกว่าบรรณาลัยสองหลัง ตั้งคู่กันอยู่ทางด้านทิศตะวันตก

สระน้ำตั้งอยู่ทั้งสี่มุมทางเข้าด้านหน้ากำแพงชั้นนอก มีสะพานนาคราชทั้งประติมากรรมรูปสิงห์ 

ถัดจากกำแพงชั้นนอกออกไป ยังมีกำแพงเมืองล้อมรอบอีกชั้นหนึ่ง

ปัจจุบันมีให้เห็นชัดเจนทางด้านทิศใต้ นอกจากนี้ยังพบโบราณสถาน

นอกเขตกำแพงเมืองทางด้านทิศใต้ ได้แก่ท่านางสระผม กุฏิฤาษี และอโรคยาศาล

*ปราสาทโนนกู่

รูปทรงปราสาทองค์ขนาดเล็ก ตั้งอยู่ในเมืองโคราฆปุระ 

ก่อด้วยอิฐปนทรายสร้างเป็๲ปราสาทหลังเดี่ยว ตั้งบนฐานสูง

ด้านหน้ามีวิหารหันหน้าเข้าหาปราสาทประธาน อันเป็๲ที่สถิตของพระศิวะมหาเทพ 

ตามคติความเชื่อของศาสนาฮินดู ในราวพุทธศตวรรษที่ 16 

สภาพปัจจุบันเหลือเพียงซากฐานอาคาร ด้วยเพราะเก่าแก่ตามกาลเวลา

พื้นที่ปราสาทโนนกู่ ตั้งอยู่ที่บ้านกกกอก หมู่ 7 ตำบลโคราช อำเภอสูงเนิน

(อ้างอิงจากวิกิพีเดีย)